Noël

Noël est une fête chrétienne célébrant chaque année la naissance de Jésus de Nazareth, appelée Nativité.
Sa célébration à la date du 25 décembre a été fixée dans l'empire romain d'occident vers le milieu du IVe siècle, en remplacement de la célébration solaire[1], avant de se généraliser à toute la chrétienté. Les Églises orthodoxes, qui suivent le calendrier julien, célèbrent Noël le 7 janvier[2].
Au-delà de son contexte chrétien, dans lequel elle constitue avec Pâques une des grandes fêtes, Noël est devenu une fête profane populaire qui trouve bon nombre d'expressions, célébrant notamment la famille[3] et les enfants, faisant l'objet d'échanges traditionnels de cadeaux[4].
La popularité de cette fête a fait que Noël est devenu un patronyme et un prénom.
Sommaire[masquer]
1 Étymologie
2 La Nativité de Jésus-Christ
2.1 Selon Luc
2.2 Selon Matthieu
2.3 Un jour aux origines antiques
2.3.1 Fondements théologiques dans le catholicisme
2.4 Une date imprécise
3 La célébration de Noël
3.1 Le début de l'ère chrétienne
3.2 Au Moyen Âge
3.3 A partir de la Renaissance
3.4 Trace des calendriers julien et grégorien
4 Avant l'ère chrétienne
4.1 Préhistoire
4.2 Protohistoire et Antiquité
4.3 À Rome
4.3.1 Saturnales
4.3.2 Sol Invictus
5 Symboles contemporains et traditions en usage
5.1 Symboles chrétiens
5.1.1 L'Avent
5.1.2 La messe de minuit
5.1.3 La crèche
5.2 Traditions et symboles profanes
5.2.1 La veillée de Noël
5.2.2 Le Père Noël
5.2.3 Les cadeaux de Noël
5.2.4 Les décorations de Noël
5.2.5 Les marchés de Noël
6 Aspects sociologiques et économiques
7 « Noël » comme nom de famille
8 Souhaits
8.1 En France
8.2 Ailleurs
9 Notes et références
10 Voir aussi
10.1 Contes de Noël
11 Articles connexes
11.1 Liens externes
//

Étymologie [modifier]
En français, on considère classiquement[5] que le mot Noël (apparu vers 1112) est issu par évolution phonétique (nael) et modification vocalique du latin natalis (« relatif à la naissance »). Le o, remplaçant le a de l'ancien français nael, vient de la dissimilation des deux a de natalis tandis que le tréma (1718) note la diérèse[6] .

La Nativité de Jésus-Christ [modifier]
Article détaillé : Nativité.

L'adoration des bergers lors de la Nativité.
Traditionnellement, la fête de Noël est la solennité de la nativité de Jésus-Christ, la fête commémorative chrétienne de la naissance de Jésus de Nazareth qui, d'après les évangiles selon Luc[7] et selon Matthieu[8] serait né à Bethléem[9] .
Seul l'évangile selon Luc raconte cette naissance[10]. L'évangile selon Matthieu [11] ne fait que l'évoquer mais trace une généalogie à Jésus, tandis que les évangiles selon Marc et selon Jean[12] débutent le récit de sa vie par sa rencontre avec Jean le Baptiste.

Selon Luc [modifier]
L'évangéliste Luc précise seulement que la naissance a lieu au moment du recensement imposé par l'empereur.
« En ce temps-là parut un édit de César Auguste, ordonnant un recensement de toute la terre.
Ce premier recensement eut lieu pendant que Publius Sulpicius Quirinius était gouverneur de Syrie.
Joseph aussi monta de la Galilée, de la ville de Nazareth, pour se rendre en Judée, dans la ville de David, appelée Bethléem, parce qu'il était de la maison et de la famille de David, afin de se faire inscrire avec Marie, sa fiancée, qui était enceinte.
Pendant qu'ils étaient là, le temps où Marie devait accoucher arriva, et elle enfanta son fils premier-né. Elle l'emmaillota, et le coucha dans une étable, parce qu'il n'y avait pas de place pour eux dans l'hôtellerie. »

Selon Matthieu [modifier]
Dans l'évangile selon Matthieu, si le règne d'Hérode est mentionné, l'accent est mis sur la naissance miraculeuse du Christ :
« Voici de quelle manière arriva la naissance de Jésus Christ. Marie, sa mère, ayant été fiancée à Joseph, se trouva enceinte, par la vertu du Saint-Esprit, avant qu'ils eussent habité ensemble.
Joseph, son époux, qui était un homme de bien et qui ne voulait pas la diffamer, se proposa de rompre secrètement avec elle.
Comme il y pensait, voici, un ange du Seigneur lui apparut en songe, et dit : Joseph, fils de David, ne craint pas de prendre avec toi Marie, ta femme, car l'enfant qu'elle a conçu vient du Saint-Esprit ; elle enfantera un fils, et tu lui donneras le nom de Jésus ; c'est lui qui sauvera son peuple de ses péchés.
Jésus étant né à Bethléem en Judée, au temps du roi Hérode, voici des mages d'Orient arrivèrent à Jérusalem, et dirent : Où est le roi des Juifs qui vient de naître ? Car nous avons vu son étoile en Orient, et nous sommes venus pour l'adorer. »
Notons qu'Hérode Ier le Grand meurt, selon les sources en -4 ou -1 et qu'on lui attribue le Massacre des Innocents[13] ce qui fait de lui le « candidat » le plus probable à ce titre. D'autant qu'il est précisé que, lors du retour d'Égypte, Joseph et Marie ne s'installèrent pas en Judée, où régnait Archélaos, mais en Galilée, à Nazareth.[14]
Cette présentation, qui assimile Hérode à Pharaon, établit un parallèle entre Jésus et Moïse[15].

Un jour aux origines antiques [modifier]
Aucun texte chrétien ne précise quel jour dans l'année est né Jésus-Christ. Dans les évangiles, cependant, des indices sont donnés quant à la période où il serait né, ce qui semble être au mois d'Ethanim (septembre-octobre) et non pas au mois de décembre[16]. Noël ne fait pas partie des fêtes suivies par les premiers chrétiens, et ne figure pas dans les listes publiées par Irénée de Lyon et Tertullien[17]. Au IVe siècle, siècle , la date du 25 décembre a été choisie comme date pour la fête de Noël, principalement dans le but de la substituer aux fêtes païennes qui étaient d'usage à l'époque, comme la fête de la renaissance du Soleil Invaincu, le solstice d'hiver, ainsi que les Saturnales romaines qui avaient toutes deux lieu à la période du 25 décembre.[18]
Article connexe : Année liturgique du rite de Jérusalem.
Selon la tradition chrétienne, c'est le pape Libère qui, en 354, aurait institué la fête de la Nativité à Rome le 25 décembre, date du Natalis Invicti[19] ; il aurait également codifié les premières célébrations[réf. nécessaire]. Beaucoup de dates étaient proposées pour la naissance du Messie et il est généralement admis que la popularité des fêtes de Mithra au solstice d'hiver dans l'Empire romain ait joué un rôle dans le choix de la date[20].
Avant cette date, les chrétiens fêtaient la naissance du Christ le même jour que l'adoration des mages (épiphanie ou « manifestation du Seigneur ») et le baptême dans le Jourdain : le 6 janvier[réf. nécessaire]. L'Église apostolique arménienne est la seule Église à perpétuer aujourd'hui cet usage des premiers siècles. Quant aux Églises orthodoxes, elles fêtent Noël le 25 décembre du calendrier qu'elles suivent (calendrier julien ou grégorien) et le baptême du Christ le 6 janvier.

Fondements théologiques dans le catholicisme [modifier]
Dans une allocution du 16 décembre 2004, Jean-Paul Jaeger, évêque d'Arras explique le choix d'une date proche du solstice d'hiver :
« Les évangélistes dont un sur quatre seulement propose un récit de la naissance de Jésus étaient bien incapables d’en situer la date exacte. Excellente pédagogue, l’Église, en Occident, a fixé en 353 la célébration de Noël au moment de la fête païenne du solstice d’hiver. Le signe est magnifique. Les rayons du soleil sont au plus bas de leur déclin. Progressivement le jour va s’imposer à la nuit. La lumière va triompher. Le Christ naissant est alors loué et accueilli comme la lumière qui brille dans les ténèbres, comme le jour qui se lève sur l’humanité engourdie et endormie. Il est le jour nouveau qui pointe à minuit. »
Cette métaphore du Christ identifié à une lumière nouvelle qui va éclairer le monde est déjà présente dans l'évangile de Jean (8:12). Elle est reprise fréquemment dans les homélies du temps de Noël, par exemple celle du pape Benoît XVI à l'occasion de Noël 2007[21] :
« Dans l’étable de Bethléem, le ciel et la terre se rejoignent. Le ciel est venu sur la terre. C’est pourquoi, de là émane une lumière pour tous les temps; c’est pourquoi, là s’allume la joie. »

Une date imprécise [modifier]
Article détaillé : Anno Domini.
L'année de la naissance de Jésus n'est pas connue précisément. Les dates retenues par les chercheurs peuvent osciller entre -9 et -2[22]. Néanmoins, l'estimation généralement retenue par les historiens actuels va de 7[23] à 5 avant notre ère [24].
Les évangiles selon Matthieu et selon Luc la situe sous le règne d'Hérode Ier le Grand dont le long règne s'achève en -4.Il faut cependant noter le recensement de la Judée, également évoqué dans l'évangile selon Luc, eut lieu après la déposition d'Hérode Archélaos en 6 de notre ère, quand Publius Sulpicius Quirinius était gouverneur de Syrie[25].
Traditionnellement, on date[Qui ?] la naissance de Jésus en l'an 1 av. J.-C. depuis le haut Moyen-Âge. Il est évidemment paradoxal que Jésus de Nazareth puisse être né « avant Jésus-Christ » : l'origine de l'ère commune est en effet censée être la naissance du Christ. Mais ce début de l'ère chrétienne, qui ne s'est imposé progressivement en Europe qu'à partir du Ier millénaire[26], a été erronément fixé au VIe siècle d'après les travaux du moine Denys le Petit, et si le calendrier a été actualisé depuis, son origine n'a pas été modifiée.
La tradition chrétienne de Noël s'inscrivant dans une démarche théologique, elle fête davantage l'évènement de la naissance du Christ, plutôt qu'elle ne célébre une date en particulier ; dans cette optique, l'exactitude et la correspondance des dates avec la réalité historique sont donc des éléments accessoires.

La célébration de Noël [modifier]
Les premiers chrétiens ne fêtaient pas la naissance de Jésus-Christ comme le font les chrétiens d'aujourd'hui. Il a fallu attendre plus de 3 siècles pour que Noël devienne une fête religieuse officielle et encore 2 siècles pour que cette fête soit généralisée.

Le début de l'ère chrétienne [modifier]
Avant la réforme de Vatican II, les chrétiens célébraient le 1er janvier la fête de la circoncision du Seigneur. En effet, les parents de Jésus, appliquant la loi juive, le firent circoncire huit jours après sa naissance[27]. Aujourd'hui, si les catholiques célèbrent la fête de Sainte Marie Mère de Dieu, les orthodoxes commémorent toujours la circoncision. C'est cet événement, plus important que sa naissance elle-même, qui marque l'entrée de l'enfant-dieu dans la communauté des hommes et le véritable début de l'ère chrétienne.
En 354, le 25 décembre devint la date où l'on commémore la naissance de Jésus-Christ. Cette commémoration se répand progressivement en Gaule et en Orient[28].

Au Moyen Âge [modifier]
En 425, l'empereur d'Orient Théodose II codifie officiellement les cérémonies de la fête de Noël.
Vers 496, Clovis est baptisé le soir de Noël.
En 506, le concile d’Agde fait de Noël une fête d’obligation.
En 529, l’empereur Justinien en fait un jour chômé.
En 800, Charlemagne est couronné empereur par le pape le jour de Noël.
En 856, le jour de Noël, couronnement d'Edmond le Martyr, roi d'Est-Anglie.
En 1066, Guillaume le Conquérant est couronné roi d'Angleterre à l'abbaye de Westminster le jour de Noël.
Au Ve siècle sous le pontificat de Grégoire le Grand, la messe de minuit se célèbre déjà. Au VIIe siècle, l'usage s' établi à Rome de célébrer 3 messes : la vigile au soir du 24 décembre, la messe de l'aurore et la messe du jour le 25 décembre. Les 40 jours qui précèdent Noël deviennent les « 40 jours de saint Martin » en l'honneur de saint Martin de Tours[29].
La fête de Noël continue progressivement à se répandre en Europe : fin du Ve siècle en Irlande, au VIIe siècle en Angleterre, au VIIIe siècle en Allemagne, au IXe siècle dans les pays scandinaves, aux IXe et Xe siècles dans les pays slaves.
Aux alentours de l'an Mil, l'Église s'appuie sur l'importance du temps de Noël pour imposer aux seigneurs belliqueux une période de paix forcée, la Trêve de Dieu.
A partir du XIIe siècle, la célébration religieuse est accompagnée de drames liturgiques, les mystères qui mettent en scène l'adoration des bergers ou la procession des mages. Ces drames liturgiques se jouent primitivement dans les églises, puis gagnent les parvis.

A partir de la Renaissance [modifier]
Au XVe siècle, les crèches apparaissent dans les églises, d'abord en Italie puis se répandent dans les foyers au XVIIe siècle.
Dans les pays réformés, les célébrations de Noël, fête jugée trop païenne ou trop catholique[30], sont limitées. Interdites en Angleterre à partir de 1647, elles sont rétablies en 1660 mais restent mal vues de la majorité du clergé anglais. En Amérique du Nord à Boston, les premiers colons interdisent les célébrations de Noël. L'interdit sera levé en 1681.
En 1893, l'Église catholique enrichit le temps de Noël en instaurant la fête de la Sainte Famille le dimanche qui suit immédiatement Noël.

Trace des calendriers julien et grégorien [modifier]
Quand Jules César créa le calendrier julien, le solstice d'hiver fut fixé au 25 décembre. Mais la légère erreur du calendrier julien fit progressivement avancer solstices et équinoxes : au moment du Ier concile de Nicée de 325, le solstice tombait le 21 décembre, mais la Fête de la Nativité fut maintenue au 25 décembre, neuf mois après l'Incarnation, le 25 mars. En 354, le 25 décembre devint ainsi la date où l'on commémorait la naissance de Jésus Christ, le 1er janvier, huit jours après la Nativité, la date de la Circoncision et le 2 février, quarante jours après Noël, celle de la Purification de la Vierge Marie (Chandeleur). En 1582, le calendrier grégorien remit le solstice, qui avait continué d'avancer jusqu'au 11 décembre, au 21 décembre, pour respecter les décisions du Concile de Nicée et la réalité des saisons.
En 1582, où Pâques tombe un 11 mars, le pape Grégoire XIII décide de corriger le calendrier julien et le remplace par le calendrier grégorien, plus précis : il supprime les années bissextiles en trop, remet Pâques à l'équinoxe de printemps, retire les jours entre le 4 et le 15 octobre 1582, mais ne veut pas corriger Noël, qui tombe alors un 25 décembre, conformément au Concile, mais contrairement à la fête païenne romaine.

Avant l'ère chrétienne [modifier]
Bien avant l'apparition du christianisme, l'époque du solstice d'hiver était déjà une période charnière de l'année, qui regroupait de nombreuses croyances païennes relatives à la fertilité, maternité, la procréation et à l'astronomie. Elle donnait donc lieu à de nombreuses manifestations. Ces traditions antiques ont de nombreux points de similitude avec la fête chrétienne[réf. nécessaire].

Préhistoire [modifier]
Les peuples préhistoriques adoraient la lumière et ils avaient construit des temples qui aidaient à comprendre l'arrivée des saisons pour les premiers agriculteurs européens, les hommes du néolithique. Dans le temple mégalithique de Newgrange en Irlande, la lumière du soleil ne rentre que le jour du solstice d'hiver. Les Celtes faisaient de grands feux aux solstices pour lutter contre les ténèbres. Ils avaient très peur de ces périodes sombres durant lesquelles le jour durait moins longtemps, mais en même temps, ils savaient que le soleil allait réchauffer le sol et les plantes. Certains peuples évoquaient aussi des personnages fabuleux apportant des cadeaux lors de la fête.

Protohistoire et Antiquité [modifier]
Chez les Celtes, on évoquait le dieu Gargan, un bon géant portant une hotte remplie de cadeaux et décore déjà un arbre, symbole de vie au moment du solstice d'hiver[réf. nécessaire]. Il inspira le « Gargantua » de François Rabelais
Les témoins médiévaux signalent qu'à Noel et à l'épiphanie, ainsi qu'en règle générale à l'époque des quatre-temps, des compagnies nocturnes se déplaçaient : d'abord celle de la compagnie des bonnes gens suivant une Dame, dame Abonde ou Perchta ou Holle, Diane ou Herodiade pour les clercs, qui bénit les maisons ordonnées, et la nourriture exposée, mais aussi plus dangereux la compagnie des morts de l'année, et aussi la mesnie hellequin de diables et de démons. Ces différentes compagnies finissent par être mêlées par les témoignages à la renaissance.[31],[32]
Chez les Vikings, un homme habillé d'une grande cape censé représenter Odin le dieu scandinave de la guerre et souverain des divinités nordiques, visitait les maisons afin de demander si tout allait bien et d'offrir des friandises aux enfants sages[réf. nécessaire]. En Norvège, au Xe siècle, le roi Håkon Ier de Norvège aurait décidé que la fête du Midtvintersblot (fête du milieu de l'hiver, où le lutin Julenisse distribuait des cadeaux) serait fêtée en même temps que le Noël chrétien[réf. nécessaire].
La déesse égyptienne Isis est souvent représentée accroupie tenant l'enfant Horus dans son giron. Elle est ainsi une préfiguration de la Vierge Marie tenant l'enfant Jésus sur ses genoux[réf. nécessaire].
Selon la légende, Mithra est né dans une grotte d'une vierge un 25 décembre[réf. nécessaire]. Ce jour-là, le culte de Mithra, très développé à Rome aux IIIe et IVe siècles, célébrait le Natalis Invicti, la naissance du soleil, du soleil invaincu qui, chaque année, après avoir failli céder à la nuit lors du solstice d'hiver, reprend ses forces et fait regagner le jour sur la nuit.[33]
La fête juive de Hanoucca, qui commémore la réinauguration du Temple de Jérusalem profané par les Grecs antiques, a été fixée au 25 du neuvième mois lunaire, nommé Kislev, (calendrier hébreu) au voisinage du solstice d'hiver. Le premier Livre des Macchabées insiste sur l'importance de cette date et de cette célébration.

À Rome [modifier]

Sapin de Noël.

Saturnales [modifier]
Dans la Rome antique, les citoyens fêtaient les Saturnales : d'abord du 17 au 21 décembre, puis plus tard du 17 au 24 décembre, les hommes et les femmes portaient des guirlandes autour du cou et s'offraient toutes sortes de cadeaux. Les gens sacrifiaient aussi symboliquement un mannequin représentant un jeune homme, pensant ainsi transmettre la vitalité du personnage à la nouvelle année.
La fête des sigillaires, « ancêtre » de la Saint Sylvestre, concluait les festivités à la fin du mois de décembre. Pendant ce temps de bascule vers l'an neuf, les gens s'offraient des menus-cadeaux de terre cuite, les esclaves devenaient les maîtres et inversement.

Sol Invictus [modifier]
À partir du règne d'Aurélien (270-275), les Romains fêtent officiellement le Sol Invictus (Soleil invaincu) au moment du solstice d'hiver qui commençait la nouvelle année, annoncée par le rallongement des jours. Ce culte reprend des aspects de la mythologie d'Apollon et du culte de Mithra venu de Perse, s'est répandu aux IVe et IIIe siècles av. J.-C. et se concluait par le sacrifice d'un taureau, le Sol Invictus correspondant à la naissance du jeune dieu solaire, qui était censé surgir d'un rocher ou d'une grotte sous la forme d'un enfant nouveau-né.

Symboles contemporains et traditions en usage [modifier]
Dans les sociétés occidentales, il existe plusieurs symboles et traditions de Noël.

Symboles chrétiens [modifier]

L'Avent [modifier]

Couronne de l'Avent
L'Avent est la période liturgique qui englobe les quatre dimanches qui précèdent Noël. Traditionnellement, les chrétiens allument une bougie le premier dimanche, puis une de plus chaque dimanche suivant, symboles de la lumière qui va renaître le soir de Noël. Ces bougies sont souvent réunies sur un même support, le plus courant ayant une forme de couronne sur laquelle se répartissent les bougies.
De cette période est née la tradition du calendrier de l'Avent : cela consiste, dans une grande planche en carton prédécoupée, à ouvrir des petites fenêtres, une par jour depuis le 1er décembre jusqu'à Noël (24 jours). Chaque fenêtre contient une phrase de l'Évangile (version chrétienne), ou une petite confiserie (version païenne).

La messe de minuit [modifier]
La messe de minuit, le 24 décembre au soir, célèbre la Nativité de Jésus. Traditionnellement elle commençait à minuit ; aujourd'hui elle a lieu de plus en plus souvent en début de soirée.

La crèche [modifier]

Crèche.
Article détaillé : Crèche de Noël.
C'est une mise en scène de la naissance de Jésus telle qu'elle est présentée dans le Nouveau Testament : sur une table, ou à même le sol, on bâtit une étable miniature dans laquelle on dispose des personnages (en terre cuite souvent) représentant les parents de Jésus et les bergers réunis autour du nouveau-né. La première crèche aurait été réalisée par François d'Assise en 1223 à Greccio, en Italie ; il s'agissait alors d'une crèche vivante, c'est-à-dire avec des personnages réels. Depuis le XVIIIe siècle, la tradition de la crèche s'est perpétuée dans tout le monde catholique, et particulièrement en Provence où des personnages nouveaux ont été ajoutés, les santons, qui représentent les métiers traditionnels ou des scènes de la vie quotidienne de la région. Les rois mages Gaspard, Melchior et Balthazar, trois érudits de l'époque de Jésus, sont représentés en route vers cette même étable, mais on ne célèbre leur arrivée qu'à l'Épiphanie.

Traditions et symboles profanes [modifier]

La veillée de Noël [modifier]

Repas de Noël en Europe du nord au début du XXe siècle dans une famille aisée.
La soirée du 24 décembre qui, pour les catholiques, est coupée par la messe de minuit, est dans la très grande majorité des cas, passée en famille.
Le repas de Noël, avec la dinde de Noël et la bûche de Noël, en est le repas festif ; La bûche de Noël est un dessert en forme de petite bûche ; souvent c'est un gâteau roulé recouvert de crème au chocolat, parfois il s'agit d'une glace. Cette bûche rappelle la tradition ancienne de mettre dans le feu une grosse bûche au début de la veillée ; cette bûche avait été choisie pour sa taille et sa qualité, car elle devait brûler pendant toute la veillée.

Le Père Noël [modifier]

Un Père Noël canadien (1875).
chargé d'apporter des cadeaux. Il est représenté comme un vieil homme pourvu d'une longue barbe blanche et d'une houppelande rouge. Cette image est accompagnée de tout un folklore : traîneau volant tiré par des rennes, lettre de demande de cadeaux à son intention, son sac rempli de jouets, etc.
Personnage d'invention anglo-saxone au XIXe siècle, on trouve la première mention du « père Noël » en français en 1855[34]. Une de ses premières représentations date de 1868, dessinée par Thomas Nast pour Harper's Magazine[réf. nécessaire]. À l'origine le personnage est habillé soit en vert soit en rouge au gré de la fantaisie des illustrateurs ; c'est Coca-Cola qui rend universel l'habit entièrement rouge et blanc[réf. nécessaire].
S'il est inspiré du saint Nicolas chrétien, notamment par ses habits, on peut aussi l'assimiler à Julenisse, un lutin scandinave qui avait la même fonction à la fête de la mi-hiver, jul, en norvégien, (ou « Jol » ou « Midtvintersblot » correspond au solstice d'hiver) et aidait aux travaux de la ferme.

Les cadeaux de Noël [modifier]
Article détaillé : cadeau de Noël.

Couverture d'un catalogue offrant des cadeaux de Noël (1904).
Les présents s'échangent le jour de Noël avec les personnes réunies sous le même toit, et dans les jours qui suivent avec la famille et les amis proches. Ces cadeaux sont bien emballés dans des papiers aux motifs colorés. Ils sont ouverts le matin de Noël, ou parfois à la fin de la veillée de Noël. Pour les enfants, ces cadeaux sont essentiellement des jouets, et Noël est la période où les marchands de jouets réalisent l'essentiel de leurs ventes.
Pour les chrétiens, ces cadeaux font référence aux cadeaux offerts à l'enfant Jésus par les rois mages : l'or, l'encens et la myrrhe. La tradition de faire des cadeaux se maintient hors de tout contexte chrétien. Gérald Berthoud, professeur d'anthropologie culturelle et sociale à l'Université de Lausanne, l'explique ainsi[35] : « La période de Noël, qui est très chargée cérémoniellement, possède une certaine intensité rituelle. Même si nous vivons fondamentalement dans une société marchande, il y a dans cet échange de cadeaux quelque chose qui est de l'ordre du don et qui est universel dans son principe: ils créent, maintiennent et consolident des liens; ils constituent en quelque sorte une matrice du social. »

Les décorations de Noël [modifier]

Le sapin de Noël
Présentes, aussi bien à l'intérieur des habitations que dans les rues, elles donnent un air de fête. Elles sont souvent lumineuses pour pouvoir être allumées dès la nuit tombée.
Le sapin de Noël, toujours présent à l'intérieur des habitations, est chargé de décorer et de regrouper les cadeaux de Noël dans les familles. Le premier arbre de Noël serait apparu en Alsace en 1521[36]. Certains auteurs font le rapprochement avec les mystères, pièces de théâtre jouées dans les églises ou sur les parvis : au temps de Noël, on représentait les récits bibliques de la Création du monde, et un sapin figurait l'arbre de vie planté au milieu du paradis terrestre. Cet arbre était décoré d'oblatas (offrandes, petites friandises figurant les hosties), et de pommes représentant le fruit défendu, objet du premier péché.
Cependant, la tradition d'un arbre décoré est beaucoup plus ancienne puisque les Celtes décoraient déjà un arbre, symbole de vie au moment du solstice d'hiver[37]. Les Scandinaves faisaient de même pour la fête de Jul, qui avait lieu à peu près à la même date que Noël. L'installation de cet arbre sera d'ailleurs considérée comme une pratique païenne jusqu'au milieu du XXe siècle par l'Église catholique. Au contraire, les protestants l'adopteront dès la Réforme de 1560 comme symbole de l'arbre du paradis. Interdit en URSS dans le cadre de la politique antireligieuse d'État, le sapin de Noël est à nouveau autorisé par Joseph Staline à partir de 1934, mais à condition d'être dressé désormais pour célébrer le Nouvel An.

Les marchés de Noël [modifier]

Marché de Noël à Düsseldorf.
Le marché de Noël se compose d'échoppes habituellement en bois et construites pour l'occasion, qui proposent des petits articles de décoration, des jouets et des cadeaux souvent artisanaux. En France, la tradition des marchés de Noël, vivante dans l'Est (Alsace), s'est répandue dans le reste du pays au cours des années 1990.

Aspects sociologiques et économiques [modifier]

Les cartes de vœux.

Vente de sapins de Noël.
Avec la mondialisation des échanges culturels et la laïcisation de la société, les festivités liées à Noël prennent progressivement un caractère profane et familial et sont de plus en plus déconnectées de l'interprétation religieuse.
Noël redevient donc, pour certains, une fête païenne où, généralement, des membres d'une même famille se retrouvent et s'échangent des cadeaux entre eux selon un rituel assez universel : décoration de son habitation et de l'arbre de Noël (sapin dans les pays froids ou tempérés) ; installation le soir du 24 décembre pour le réveillon de Noël des chaussures de tous les membres de la famille au pied de l'arbre ; ouverture des cadeaux quelques heures après, souvent le matin du 25 décembre ; repas constitué d'une dinde de Noël et se terminant par une bûche de Noël ; etc. Ce rituel se retrouve également à l'échelle d'une population locale avec la décoration des rues et vitrines de magasin des villes et villages dès le début du mois de décembre, la venue du père Noël sur les marchés ou dans les écoles maternelles, ou en janvier par la galette des Rois, qui fête l'arrivée des rois mages auprès de l'enfant Jésus.
Ces traditions sont très largement admises et partagées par la majorité des chrétiens pratiquants qui personnalisent leur fête religieuse par l'ajout d'une crèche et, pour les catholiques, la célébration de la Nativité pendant la messe de minuit ; quelques-uns y voient cependant un détournement de la fête de Noël. Déchristianisé, ce jour devient, pour certaines familles, la fête où les parents célèbrent leurs enfants : ils manifestent leur amour par des cadeaux sans raison (contrairement aux anniversaires, fêtes individuelles, etc.)[38].
D'autres grandes religions connaissent des fêtes où les parents remercient leurs enfants d'exister (par exemple Pourim dans la tradition juive). Mais les instances catholiques expriment depuis longtemps leur désapprobation devant la tournure mercantile que prend cette fête[39]. Exceptionnellement cette désapprobation a pu prendre des aspects pour le moins spectaculaires, comme le 23 décembre 1951 où une effigie représentant le père Noël fut brûlée sur le parvis de la cathédrale de Dijon par des paroissiens. On vit alors les forces de gauche mener des manifestations de défense du vieux bonhomme, pourtant symbole de la société de consommation et génie du marketing évènementiel[40].
Plusieurs Églises chrétiennes ne fêtent pas Noël, l'assimilant à une fête païenne[41].
L'achat massif de cadeau de Noël pour Noël a pour effet un pic dans la consommation, notamment sur les secteurs du jouet, du loisir et de la restauration.
En réponse à cette frénésie d'achats, une journée mondiale sans achat, programmée le plus souvent le 25 novembre, est organisée par les adbusters aux fins de dénoncer l'aspect économique de cette fête, et par extension la consommation de masse en général.

« Noël » comme nom de famille [modifier]
Il est difficile d'attester du moment où « Noël » devient un nom de famille, mais on en trouve trace dès le Moyen-Age. En plus des noms issus de la forme française de ce mot, il faut ajouter les noms issus de diverses langues parlées localement (par exemple Nadal ou Nadau dans les langues d'oc, Nedeleg en breton) qui sont aussi à l'origine de noms de famille. Quelques exemples :
Robert Noël, chevalier qui accompagne Guillaume le Conquérant en Angleterre en 1066, et devient seigneur de Gainsborough.
Jean Noël, anobli par Charles VI en 1415 et mort à Azincourt[42].
"Nedelec" est un nom de famille attesté en Bretagne dès le XVIe siècle[43].
Divers migrants en Nouvelle-France sont recensés avec ce nom, dont un François Noël en 1657 et un Joseph-Ozanie Nadeau (originaire de l'Angoumois) vers 1660[44].
Dans son Dictionnaire de la Mayenne, Alphonse-Victor Angot évoque un dominicain de Laval, François Noël qui écrivait au milieu du XVIIe siècle sous le nom de plume de François Silatan.

Souhaits [modifier]
Les différentes façons de souhaiter un joyeux Noël :

En France [modifier]
Alsacien : Fréliche winorde
Basque : Eguberri On
Breton : Nedeleg laouen
Catalan : Bon Nadal
Corse : Bon Natale
Créole : Jwaïeu Nouel (Guadeloupe), jénwèl (Martinique), zwayé Noèl (Île de la Réunion)
Franc-comtois : Bon Nâ, Noué
Niçois : Bouòni Calèna
Normand : Bouon Noué
Poitevin : Boune Nàu
Provençal : Bon Nouvé, Nadau ou encore Calèndo (en hommage aux Calendes de janvier romaines, qui désignaient le Jour de l'an)

Décoration lumineuse du sapin de Noël.

Décoration d'une maison, Noël 2007

Ailleurs [modifier]
Anglais : Merry Christmas
Allemand : Fröhliche Weihnachten
Chinois : 圣诞快乐 (shèng dàn kuài lè)
Cornique : Nedelek lowen
Espagnol : Feliz Navidad
Espéranto : Ĝojan Kristnaskon
Finnois : Hyvää Joulua
Grec : Kala Hristougenna
Hawaien : Mele Kalikimaka
Hongrois : Boldog karàcsonyt
Italien : Buon Natale
Japonais : メリークリスマース merī kurisumāsu (importé de l'anglais merry christmas) (les ー peuvent être totalement ou partiellement supprimé)
Liban : Milad majid wa aam said !(Noël Béni et joyeuse année)
Luxembourg : Schéi Chrëstdeeg
Māori : Meri Kirihimete
Monégasque : Festusu Natale
Portugais : Feliz Natal
Islandais : Gledileg Jol
Norvégien : Gledelig Jul
Danois : Glædelig Jul
Suédois : God Jul
Néerlandais : Vrolijk Kerstfeest
Roumain : Crăciun Fericit
Gaélique : Nollaig Shona Dhuit
Bulgare : Tchestito Rojdestvo Hristovo
Slovaque : Veselé Vianoce
Slovène : Srecen Bozie
Tahitien : Ia ora'na no te noere
Tchèque : Veselé vánoce (mais sur les cartes de vœux, on utilise une formule de politesse française sans doute en usage en France au XVIIIe siècle « Pour féliciter »)
Polonais : Wesolych Świąt
Russe : Рождеством (rojd yèsst vom)

Notes et références [modifier]
↑ Le 25 décembre marquait depuis Aurélien (v.270) l'anniversaire du Sol Invictus, cf Pierre Chuvin, Le triomphe du calendrier chrétien, in Aux origines du christianisme, éd. Gallimard/Le monde de la Bible, 2000, p. 543
↑ Qui correspond 25 décembre de ce calendrier julien
↑ L'Église catholique romaine insiste par exemple sur cet aspect depuis l'instauration en 1893 de la fête de la Sainte Famille, le dimanche suivant le 25 décembre
↑ « La période de Noël, qui est très chargée cérémoniellement, possède une certaine intensité rituelle. Même si nous vivons fondamentalement dans une société marchande, il y a dans cet échange de cadeaux quelque chose qui est de l'ordre du don et qui est universel dans son principe: ils créent, maintiennent et consolident des liens; ils constituent en quelque sorte une matrice du social.», Gérald Berthoud, Professeur d'anthropologie culturelle et sociale à l'Université de Lausanne, cité par Michel Audétat in L'hebdo n° 50, décembre 1996
↑ Voir le Dictionnaire étymologique de la langue française, par Oscar Bloch et Walther von Wartburg, P.U.F. Paris. C'est la seule explication admise par les spécialistes ; quelques autres (comme celle qui voit son origine dans les racines grecques neos « nouveau » et helios « soleil » par l'intermédiaire du gaulois ou du francique) se retrouvent parfois dans des publications peu sérieuses, inconnues du monde universitaire.
↑ Alain Rey (dir), Dictionnaire historique de la langue française, éd. Dictionnaires Le Robert,1998, p.2380
↑ Lc 2:4 [archive]
↑ Mt 2:1 [archive]
↑ Les historiens hésitent pour leur part entre Bethléem et Nazareth sans qu'une des hypothèse parvienne à s'imposer; cf Michel Quesnel, Jésus et le témoignage des Évangiles, in Aux origines du christianisme, éd. Gallimard/Le monde de la Bible, 2000, p. 202.Ainsi certains chercheurs avancent que « la recherche exégétique a en effet démontré depuis longtemps que la localisation de sa naissance à Bethléem doit être considérée comme un élément d'un récit de formation du christianisme primitif sur le plan littéraire »; Klaus Bieberstein, Les lieux de mémoire de l'évangile, in Les premiers temps de l'Église, éd. Gallimard/Le Monde de la Bible, 2004, p. 670
↑ Lc 1 [archive]
↑ Mt 1 [archive]
↑ Mc 1 [archive] et Jn 1 [archive]
↑ D'après la bible, en Matthieu 2:16 :"Alors Hérode, voyant qu’il avait été joué par les astrologues, entra dans une grande fureur, et il envoya supprimer, dans Bethléhem et dans tout son territoire, tous les garçons depuis l’âge de deux ans et au-dessous, selon le temps dont il s’était informé exactement auprès des astrologues"
↑ D'après la bible, en Matthieu 2:22,23 :"Mais, apprenant qu’Archélaüs régnait en Judée à la place de son père Hérode, il eut peur de s’y rendre. De plus, ayant été divinement averti en rêve, il se retira dans le territoire de Galilée et vint habiter dans une ville appelée Nazareth, pour que s’accomplisse ce qui avait été dit par l’intermédiaire des prophètes : “ Il sera appelé Nazaréen.”"
↑ David Strauss, Vie de Jésus, ou Examen critique de son histoire, Émile Littré, 1856, p. 293-296 [archive].
↑ Deux éléments principaux mènent à cette conclusion. Le premier se trouve dans l'évangile de Luc 2:8 :"Il y avait aussi dans ce même pays des bergers qui vivaient en plein air et qui, la nuit, passaient les veilles à surveiller leurs troupeaux" , or on se rappelle que la saison des pluies en Israël commençait au mois de Boul (octobre-novembre) , et que le mois suivant, Kislev (le neuvième mois du calendrier juif, novembre-décembre) était un mois très froid où il pleuvait, comme le confirme le Livre d'Ezra 10:9,13 "Tous les hommes de Juda et de Benjamin se rassemblèrent le 9e mois (Kislev) [...] Toutefois le peuple est nombreux, et c'est la saison des averses, il n'est pas possible de se tenir dehors" , tandis que le mois suivant, Tébeth (décembre-janvier), le plus froid de tous, était encore plus rude, il est donc très improbable que des bergers soient en plein air avec leurs bêtes, car ils avaient l'habitude de faire rentrer les bêtes dès que commençait la saison des pluies, et jusqu'à la fin de celle-ci. Le 2e élément est relatif à la mort de Jésus, qui survint le 14e jour du mois de Nisan (au printemps). Sachant que le ministère de Jésus a duré 3 ans et demi, cela place le mois de son baptême au mois d'Ethanim. Or, d'après Luc 3:23 : "D’autre part, Jésus lui-même, lorsqu’il commença son œuvre, avait environ trente ans." Cela placerait donc le mois de naissance de Jésus au mois d'Ethanim, argument renforcé par les coutumes juives de l'époque, qui plaçait les enfants sous la tutelle de leur parent jusqu'à l'âge de 30 ans.
↑ (en)Catholic Encyclopaedia, 1908 [archive]
↑ “Noël est célébré le 25 décembre dans toutes les Églises chrétiennes depuis le IVe siècle. Cette date était alors celle de la fête païenne du solstice d’hiver appelée ‘Naissance (en latin, Natale) du soleil’, car celui-ci semble reprendre vie lorsque les jours s’allongent à nouveau. À Rome, l’Église a adopté cette coutume fort populaire d’origine orientale, qui venait de s’imposer dans le calendrier civil, en lui donnant un sens nouveau. (...) La fête de Noël n’est donc pas, à proprement parler, l’anniversaire de la naissance de Jésus, dont on ignore la date.” Encyclopædia Universalis (1968) volume XIX, page 1360.
↑ (en)The Catholic Encyclopaedia, 1908 [archive]
↑ (en)The Catholic Encyclopaedia, 1908 [archive]
↑ Benoît XVI, homélie de la messe de Minuit 2007 [archive]
↑ Quelques historiens et exégètes placent la naissance et mort de Jésus entre les années mentionnées parmi lesquels les chercheurs anglo-saxons : D. A. Carson, Douglas J. Moo et Leon Morris. An Introduction to the New Testament. Grand Rapids, MI: Zondervan Publishing House, 1992, 54, 56; Michael Grant, Jesus: An Historian's Review of the Gospels, Scribner's, 1977, p. 71; John P. Meier, A Marginal Jew, Doubleday, 1991–, vol. 1:214; E. P. Sanders, The Historical Figure of Jesus, Penguin Books, 1993, pp. 10–11, et Ben Witherington III, "Primary Sources," Christian History 17 (1998) No. 3:12–20.
↑ Pierre Geoltrain, Les origines du Christianisme : comment en écrire l'histoire, in Aux origines du christianisme, éd. Gallimard/Le Monde de la Bible, 2000, p. XVII
↑ Michel Quesnel, Jésus et le témoignage des évangiles, op. cit., p. 201
↑ Ernest Renan, Vie de Jésus, Paris, Michel Lévy, 1864, tome 1, p. 232-235 [archive].
↑ Michel Quesnel, Jésus et le témoignage des évangiles, op. cit. p. 201
↑ Luc, 2:21
↑ fête de Noël origine histoire jour de noel (cybercuré) [archive]
↑ (en)Christmas#Middle Ages
↑ (en)Christmas celebrations, trappings of popery : "les célébrations de Noël, pièges de la papauté", cf. (en)Christmas#From the Reformation into the 1800s
↑ Carlo Ginzburg Le sabbat des sorcières edition gallimard
↑ Claude Lecouteux chasses fantastiques et cohortes de la nuit edition Imago
↑ Les vraies origines de Noël et du Père Noël [archive] & Tradition de la fête de Noël [archive]
↑ par George Sand, cf Alain Rey (dir),op. cit. p.2380
↑ cité par Michel Audétat in L'hebdo n° 50, décembre 1996
↑ C'est à Sélestat qu'est conservée la plus ancienne mention connue au monde à ce jour en rapport avec une tradition d'arbre de Noël : Les premières mentions écrites de l’arbre de Noël dans les archives de la Ville de Sélestat [archive]
↑ Le culte millénaire du soleil [archive]
↑ Cet aspect sociologique de Noël est détaillé dans le documentaire Noëls Noëls de Marie Desmeuzes diffusé en 1998
↑ D'autant que Noël n'est pas la seule fête religieuse détournée de son objectif : ainsi l'importance que prend la chasse aux œufs (recherche par les enfants de confiseries cachées par leurs parents) à l'occasion de Pâques
↑ Ce fait divers a largement inspiré la rédaction d'un article de Claude Lévi-Strauss en mars 1952 : Le Père Noël supplicié
↑ La véritable origine de NOËL [archive]Les Origines de Noël et des Pâques [archive]Noël : BAAL & ASHERAH: le roi soleil et sa compagne [archive]
↑ Généalogies de Noel [archive]
↑ Archives départementales des Côtes d'Armor [archive]
↑ Rootsweb [archive]

อยากเรียนภาษาฝรั่งเศส อยากฝึกฝนภาษาฝรั่งเศสให้ดีขึ้น ไม่ว่าจะเป็นหลักสูตรระยะสั้น ระยะยาว หรือเตรียมสอบ สอบถามเราได้คะ

หลักสูตรภาษาฝรั่งเศส1.หลักสูตรมาตรฐาน เรียนวันละ 4 คาบ สำหรับระดับต้นเป็นต้นไป 2.หลักสูตรเข้มข้น เรียนวันละ 6 คาบ สำหรับระดับต้นเป็นต้นไป 3.หลักสูตรเตรียมตัวสอบ (DALF/DELF/TEF) เรียนวันละ 4 หรือ 6 คาบ แล้วแต่โรงเรียน สำหรับระดับกลางเป็นต้นไป 4.หลักสูตรภาษาฝรั่งเศสเพื่อธุรกิจLocation: ประเทศฝรั่งเศสParis – นครแห่งแสงสี เมืองหลวงแห่งแฟชั่น มีกิจกรรมที่โดดเด่นเป็นเอกลักษณ์และทำให้เมืองหลวงแห่งนี้มีเสน่ห์อย่างที่เป็นอยู่ เป็นเมืองที่มีทั้งความสวยงามและความสำคัญทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม มีพิพิธภัณฑ์มากกว่า 100 แห่ง Amboise – มีชื่อเสียงในเรื่องปราสาทที่สวยงามที่สุดในโลก มีพิพิธภัณฑ์เกี่ยวกับสิ่งประดิษฐ์ของศิลปินระดับโลก อย่างลีโอนาโด ดาวินซี ว่ากันว่าหากต้องการจะเรียนภาษาฝรั่งเศสให้ได้สำเนียงที่ดีที่สุด ก็ต้องมาที่นี่La Rochelle – เมืองท่าที่อยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ ในอดีตมีท่าเรือเก่าแก่ ในปัจจุบันกลายเป็นท่าเรือยอร์ช มีอาคารเก่าแก่สวยงามมากมาย มีประชากรราว 125,000 คนLyon – เมืองใหญ่เป็นอันดับ 3 ของประเทศ ศูนย์กลางธุรกิจและแฟชั่น ตัวเมืองได้รับยกย่องให้เป็นมรดกโลกโดยองค์การยูเนสโก้ ภายในเมืองมีการคมนาคมที่สะดวกNice – เมืองใหญ่อันดับ 5 ของประเทศ อยู่ติดชายฝั่งทะเล มีอากาศที่อบอุ่น เป็นเมืองตากอากาศที่มีชื่อเสียง ประเทศสวิสเซอร์แลนด์Lausanne - เมืองโลซานน์เป็นเมืองที่สงบและงดงามมากอยู่ติดกับทะเลสาบเจนีวามีท่าเรือข้ามไปสู่ประเทศฝรั่งเศสได้ เป็นที่ตั้งของพิพิธภัณฑ์โอลิมปิคสนใจติดต่อสอบถาม ศูนย์แนะแนวการศึกษาต่อต่างประเทศ เอ็นริช เอ็ดดูเคชั่น ที่อยู่ : 25/4 ซอยรามคำแหง 12 หัวหมาก บางกะปิ กทม. 10240 โทร : 02-718-7702, 083-263-7070 อีเมล์ : chatchaya@enriched -education.com เว็บไซด์: http://www.enriched-education.com

Enseignement artistiques

Enseignement artistiques
Le Centre d’art international de l’Alliance française de Bangkok
Depuis sa création en 1999, le Centre d’art international de l’Alliance française est devenu un des lieux de Bangkok les plus actifs dans le domaine de l’enseignement des arts et de la culture en général.
Cette école d’art, unique en son genre dans le réseau mondial des Alliances françaises, bénéficie du soutien de l’Association française d’action artistique du ministère français des Affaires étrangères et œuvre en collaboration étroite avec les Alliances françaises et les centres culturels de Hong-Kong, de Kuala Lumpur, de Manille, de Phnom Penh, de Singapour, de Tokyo et de Vientiane.
Par ailleurs, une coopération étroite a été mise en place avec les principales écoles et universités thaïlandaises, sud-est asiatiques et françaises. Des échanges de professeurs et d'étudiants, ainsi que l’intervention d’artistes français et étrangers, sont également organisés dans le cadre d’ateliers, de master class ou de séminaires.
Tous nos professeurs sont des personnalités actives de la scène culturelle thaïlandaise, des professionnels reconnus dans leurs domaines ou des enseignants appartenant aux plus grandes universités de Bangkok. Ces formations, diplômantes pour la plupart, sont assurées en thaï, à l’exception de quelques cours spécifiques donnés en anglais.

Lire en Fête : Spécial jeunesse

Lire en Fête : Spécial jeunesse
Samedi 8 novembre 2008
Lire en fête, à l’Alliance française de Bangkok, célèbre du 7 au 15 novembre, et plus particulièrement le samedi 8 novembre la lecture et la création littéraire avec à l’honneur la littérature jeunesse.Le programme prévoit des concours, des lectures, des ateliers, des présentations de livres qui marient découverte et plaisir du livre, pour les enfants et les jeunes.Venez nombreux participer à Lire en fête ! Nous vous souhaitons de belles découvertes et de belles lectures.
Les concours, du vendredi 7 au samedi 15 novembreLivres en fête: retirez un bulletin de participation (en français et en thaï) à la médiathèque et répondez aux questions. Toutes les réponses se trouvent dans des livres de la médiathèque. Déposez votre bulletin complété dans la boîte Livres en fête de la médiathèque avant le samedi 15 novembre, 17h. (deux catégories : 7-12 ans et 13-18 ans). RèglementDessine-moi ton livre préféré: retirez une carte postale à la médiathèque et dessinez votre livre préféré. Déposez votre carte postale dans la boîte Dessine-moi ton livre préféré de la médiathèque avant le samedi 15 novembre, 17h. (trois catégories: 3-6 ans, 7-12 ans et 13-18 ans). Règlement Raconte-moi ton livre préféré ou comment conseiller en cinq minutes la lecture d'un livre que vous avez particulièrement adoré (Présentation le samedi 8 novembre de 13h à 15h). Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir ' ); //-->">Attention, nombre limité à 15.
' );
//-->\n
Préinscription
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->

. Règlement
Remise des prix le samedi 22 novembre
Les animations du samedi 8 novembre
Pour tous les petits de 3 à 6 ans
De 9h à 11h30, salle enfants, au rez-de-chaussée du bâtiment C
Découvrez avec Patricia et Mayuree le théâtre de papier : création, illustration et lecture d'un conte (une petite pause goûter est prévue)
Attention, nombre limité à 15.
' );
//-->\n
Préinscription
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->


Pour les enfants de 7 à 12 ans (au moins partiellement francophones)
De 10h15 à 11h30, médiathèque
Menez l'enquête avec Jean-Charles à travers une grande chasse livresque à la recherche du trésor de la médiathèque
Attention, nombre limité à 15.
' );
//-->\n
Préinscription
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->


De 13h à 15h, salle enfants, au rez-de-chaussée du bâtiment C
L'enquête continue, les indices plus nombreux rendent le trésor plus proche, plus accessible...
Attention, nombre limité à 15.
' );
//-->\n
Préinscription
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->


De 15h30 à 16h15, médiathèque
Visite de la médiathèque et présentation d’ouvrages en langues française et thaïlandaise par Fabien et Khun Khun
Pour les jeunes de 13 à 18 ans (au moins partiellement francophones)
De 13h à 15h, médiathèque
Raconte-moi ton livre préféré : venez découvrir les coups de cœur d’élèves de votre âge et lier des relations autour de vos lectures. (de 13h à 15h, médiathèque)
Attention, si l’accès est libre, le nombre des intervenants est limité à 15.
' );
//-->\n
Préinscription
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->


De 16h15 à 17h, médiathèque
Visite de la médiathèque et présentation d’ouvrages en langues française et thaïlandaise par Fabien et Khun Khun
Une préinscription est nécessaire pour participer à ces activités, avant le vendredi 30 octobre, auprès de la médiathèque ou par
' );
//-->\n
mail
' );
//-->

Cet e-mail est protégé contre les robots collecteurs de mails, votre navigateur doit accepter le Javascript pour le voir
' );
//-->

en précisant votre nom, prénom, date de naissance, tél et mail. Attention, les places sont limitées !

สาธารณรัฐฝรั่งเศส

ข้อมูลทั่วไป ที่ตั้ง ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของทวีปยุโรป ทิศเหนือติดกับช่องแคบอังกฤษ ประเทศเบลเยียม และลักเซมเบิร์ก ทิศตะวันออกติดกับเยอรมนี สวิตเซอร์แลนด์ และอิตาลี ทิศตะวันตกติดกับมหาสมุทรแอตแลนติก และทิศใต้ติดกับทะเลเมดิเตอร์เรเนียน อันดอร์ราและสเปน
ภูมิอากาศ โดยทั่วไปฤดูหนาวอากาศเย็น และฤดูร้อนอากาศอบอุ่น ส่วนภูมิภาคเมดิเตอร์เรเนียน ฤดูหนาวอากาศไม่เย็นจัด และฤดูร้อนอากาศร้อน สามารถมีลม Mistral พัดผ่านจากทิศเหนือไปยังทิศตะวันตกเฉียงเหนือได้เป็นครั้งคราว
พื้นที่ 211,152 ตารางไมล์ หรือ 657,417 ตารางกิโลเมตร (รวมดินแดนโพ้นทะเล)
ประชากร 63.7 ล้านคน (มกราคม 2549)
ภาษาราชการ ฝรั่งเศส (มีภาษา Dialects เช่น Breton, Proven?al, Alsatian, Corsican เป็นต้น)
ศาสนา คริสต์ (90% โรมันคาธอลิค) นอกจากนั้นโปรเตสแตนท์ (2%) ยิว (1%) มุสลิม (5-10%) ไม่นับถือศาสนา 4%
เมืองหลวง กรุงปารีส
สกุลเงิน ยูโร (Euro) 1 ยูโร
วันชาติ 14 กรกฎาคม
ระบบการเมือง ประชาธิปไตยแบบรัฐสภา ประกอบด้วยสภาแห่งชาติและวุฒิสภา
ระบบการปกครอง สาธารณรัฐ แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 22 มณฑล (R?gion) ซึ่งแบ่งย่อยออกเป็น 96 จังหวัด (D?partement) จังหวัด-มณฑลโพ้นทะเล (D?partements et r?gion d’outre-mer - DOM-ROM) 4 แห่ง ได้แก่Guadeloupe, Martinique, Guyane or French Guiana, R?union ชุมชนโพ้นทะเล (Collectivit?s d’outre-mer - COM) ซึ่งเป็นดินแดนที่มีสถานะแตกต่างกัน 6 แห่ง ได้แก่ Polyn?sie Fran?aise (มีสถานะเป็นประเทศโพ้นทะเล หรือ pays d’outre-mer),Saint-Pierre-et-Miquelon, Wallis-et-Futuna, Mayotte (มีสถานะเป็นชุมชนระดับจังหวัดโพ้นทะเล หรือ collectivit? d?partementale d’outre-mer), Saint-Martin, Saint-Barth?lemy นอกจากนี้ มีดินแดนที่มีสถานะพิเศษ ได้แก่ Nouvelle Cal?donie (มีสถานะเป็นชุมชน) และดินแดนในแถบขั้วโลกใต้ ได้แก่ Kerguelen, Crozet, Saint-Paul-et-Amsterdam, หมู่เกาะ Eparses และ Terre Ad?lie ซึ่งเป็นดินแดนส่วนหนึ่งของทวีปแอนตาร์กติก นอกจากนี้ ฝรั่งเศสยังมีกรรมสิทธิ์เหนือเกาะ Clipperton ในมหาสมุทรแปซิฟิกด้วย
ประมุข นายนิโกลา ซาร์โกซี (Nicolas Sarkozy) เป็นประธานาธิบดีคนที่ 6 ของสาธารณรัฐที่ 5 เข้ารับตำแหน่งอย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2550 วาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี
นายกรัฐมนตรี นายฟรองซัว ฟิยง (Fran?ois Fillon) ได้รับแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งตั้งแต่วันที่ 17 พฤษภาคม 2550
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ นาย Bernard Kouchner ได้รับแต่งตั้งเมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2550
สถาบันทางการเมือง ประมุข รัฐบาล รัฐสภาสาธารณรัฐที่ 5 เริ่มตั้งแต่ 2501 จัดตั้งโดยนายพลเดอโกลล์ และ รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน (ปี 2501) ได้รับการแก้ไขบางส่วนในปี 2505 กำหนดให้ตำแหน่งประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐมาจากการเลือกตั้งโดยผู้มีสิทธิเลือกตั้งทั่วไปทุก ๆ 7 ปี ต่อมา เมื่อวันที่ 24 กันยายน 2543 ได้มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญให้ประธานาธิบดีอยู่ในวาระครั้งละ 5 ปี นับตั้งแต่การเลือกตั้งประธานาธิบดีฝรั่งเศสในปี 2545 เป็นต้นไป ประธานาธิบดีเป็นผู้แต่งตั้งนายกรัฐมนตรีและแต่งตั้งคณะรัฐมนตรีตามการเสนอแนะของนายกรัฐมนตรี รัฐสภาฝรั่งเศส ประกอบด้วย 2 สภา คือ
1. สภาผู้แทนราษฎร (Assembl?e Nationale) ได้รับเลือกตั้งโดยตรงจากประชาชนทั่วประเทศโดยมีอายุสมาชิกภาพครั้งละ 5 ปี มีจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร 577 คน
2. วุฒิสภา (S?nat) ได้รับเลือกตั้งทางอ้อมโดยผู้มีสิทธิ์ออกเสียงทั่วไปทุก ๆ 9 ปี และทุก 3 ปี จะมีการเลือกตั้งใหม่ 1 ใน 3 มีจำนวนสมาชิกวุฒิสภา 321 คน
พรรคการเมืองที่สำคัญๆ ของฝรั่งเศสUnion Pour un Mouvement Populaire – UMP พรรครัฐบาลSocialiste- PS พรรคสังคมนิยมUnion pour la Democratie Francaise (UDF)Communiste- PCF
การเมืองการปกครอง การเมืองภายในเมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2550 นายนิโกลา ซาร์โกซี (Nicolas Sarkozy) เข้าดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีฝรั่งเศส ต่อจากนายฌาคส์ ชีรัคอย่างเป็นทางการ ภายหลังได้รับการเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีฝรั่งเศสเมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2550 โดยได้รับคะแนนเสียงร้อยละ 30.57 ของผู้มาลงคะแนนทั้งหมดเมื่อวันที่ 17 พฤษภาคม 2550 ประธานาธิบดี Sarkozy ได้แต่งตั้งนาย Fran?ois Fillon (นายฟรองซัวส์ ฟิยง) ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนใหม่ ทั้งนี้ เนื่องจากนาย Fillon มีความใกล้ชิดทางการเมืองกับประธานาธิบดี Sarkozy โดยได้ทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษานาย Sarkozy ระหว่างการรณรงค์หาเสียงชิงชัยตำแหน่งประธานาธิบดีเมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2550 ได้มีการประกาศรายชื่อคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ของฝรั่งเศส ประกอบด้วยรัฐมนตรี 15 คน เป็นบุรุษ 8 คน และสตรี 7 คน ซึ่งเป็นนักการเมืองที่สังกัดทั้งพรรคการเมืองฝ่ายขวา ฝ่ายซ้าย และพรรคสายกลาง รวมทั้งบุคคลภายนอก ซึ่งเป็นไปตามความประสงค์ของประธานาธิบดี Sarkozy ที่จะจัดตั้งรัฐบาลที่มีความผสมผสานทางการเมือง และมีความเสมอภาคของบุรุษและสตรีต่อมา ได้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาแห่งชาติ ผลปรากฏว่า พรรค UMP ได้รับเสียงข้างมากในสภาฯ โดยได้จำนวนที่นั่ง 324 ที่นั่ง (จากจำนวน 577 ที่นั่ง) ในขณะที่พรรคสังคมนิยมฝรั่งเศส (Parti Socialiste - PS) ซึ่งนาง S?gol?ne Royal อดีตผู้สมัครชิงตำแหน่งประธานาธิบดีสังกัดอยู่ได้รับ 149 ที่นั่ง ซึ่งผลการเลือกตั้งนี้ กอปรกับการลาออกของนาย Alain Jupp? รัฐมนตรีอาวุโสและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสิ่งแวดล้อมในรัฐบาลขณะนั้นเนื่องจากไม่ได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาฯ ส่งผลให้มีการปรับคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2550 ซึ่งในคณะรัฐมนตรีชุดใหม่นี้ นาย Fran?ois Fillon ยังคงดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี แต่มีการปรับเปลี่ยนตำแหน่งรัฐมนตรี และการเพิ่มตำแหน่งรัฐมนตรีช่วย (Secr?taire d’Etat) อีก 12 ตำแหน่ง ทั้งนี้ เป็นที่คาดการณ์ได้ว่า การบริหารประเทศภายใต้รัฐบาลและสมาชิกสภาฯ ชุดนี้จะเป็นการต่อสู้กันระหว่างสองขั้วอำนาจกล่าวคือ พรรค UMP และพรรค PS อย่างเด่นชัด อย่างไรก็ดี การที่ประธานาธิบดีและรัฐบาลมีเสียงข้างมากในสภาจะช่วยให้สามารถกำหนดแนวทางในการบริหารประเทศได้อย่างสะดวกและชัดเจน
นโยบายรัฐบาลปัจจุบัน เมื่อวันที่ 3 กรกฎาคม 2550 นาย Fran?ois Fillon นายกรัฐมนตรี ได้แถลงนโยบายของรัฐบาลต่อที่ประชุมสภาแห่งชาติของฝรั่งเศสซึ่งได้รับการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 17 มิถุนายน 2550 โดยสภาแห่งชาติของฝรั่งเศส (ซึ่งพรรค UMP ครองเสียงข้างมาก) ได้มีมติรองรับนโยบายของรัฐบาลสรุปสาระสำคัญของนโยบายของรัฐบาลฝรั่งเศส ซึ่งส่วนใหญ่เป็นแนวนโยบายที่ประธานาธิบดี Sarkozy ได้ใช้ในการหาเสียงในการลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีฝรั่งเศส ดังนี้นโยบายการเมืองภายในประเทศ-การควบคุมการเข้าเมือง (Immigration) รัฐบาลจะเสนอมาตรการควบคุมการเข้าเมืองอย่างเข้มงวดยิ่งขึ้น โดยจะเน้นการคัดเลือกบุคคลที่มีความพร้อมและมีความสามารถที่จะปรับตัวเข้ากับชีวิตความเป็นอยู่ในฝรั่งเศสได้ โดยเฉพาะจะต้องมีความรู้ความเข้าใจภาษาฝรั่งเศสและยอมรับการปกครองแบบสาธารณรัฐของฝรั่งเศส-การจัดหางาน (Employment) รัฐบาลจะนำเสนอวิธีการเพื่อแก้ไขปรับปรุงระเบียบเกี่ยวกับการทำงานเกินกว่า 35 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ การพิจารณามาตรการสนับสนุนด้านภาษีแก่วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก รวมถึงการปรับอัตราภาษีอากรต่างๆ อาทิ การเพิ่มอัตราภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)-การแก้ไขปรับปรุงระเบียบเกี่ยวกับสถาบันทางการเมือง (Institution) รัฐบาลจะนำเสนอให้มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญ เพื่ออนุญาตให้ประธานาธิบดีสามารถเข้าไปชี้แจงในสภาแห่งชาติได้ รวมทั้งจะมีการเสนอให้มีการปรับปรุงระเบียบและกลไกของสภาแห่งชาติบางส่วนเพื่อเสริมศักยภาพของฝ่ายนิติบัญญัติ-การปฏิรูปสถาบันอุดมศึกษา รัฐบาลจะดำเนินการให้มีการเพิ่มโอกาสทางการศึกษาระดับอุดมศึกษาให้แก่ชาวฝรั่งเศส โดยตั้งเป้าหมายให้ชาวฝรั่งเศสอย่างน้อยร้อยละ 50 จบการศึกษา โดยได้ตั้งงบประมาณเพื่อโครงการนี้ (ระหว่างปี ค.ศ. 2007-2012) ไว้ 5 พันล้านยูโร และจะพิจารณาจัดสรรงบประมาณด้านการวิจัยเพิ่มเติมให้แก่สถาบันอุดมศึกษา โดยคาดว่า งบประมาณด้านการวิจัยสำหรับสถาบันอุดมศึกษาจะไม่น้อยกว่าร้อยละ 3 ของผลผลิตมวลรวมของประเทศ-การทหารและความมั่นคง รัฐบาลจะพยายามรักษาความมั่นคงของประเทศ โดยเฉพาะในการต่อสู้กับขบวนการก่อการร้าย นอกจากนั้น ฝรั่งเศสจะพิจารณาจัดสร้างเรือบรรทุกเครื่องินที่ใช้พลังงานปรมาณูลำที่ 2 และพิจารณาปรับปรุงระบบอาวุธยุทโธปกรณ์ทางทหารด้วย -การจัดที่อยู่อาศัย รัฐบาลจะดำเนินการเพื่อให้ชาวฝรั่งเศสมีโอกาสเท่าเทียมกันในการมีที่อยู่อาศัยที่เหมาะสม โดยจะส่งเสริมให้มีการก่อสร้างที่อยู่อาศัยใหม่สำหรับ 500,000 คน โดยในจำนวนนี้จะเป็นอาคารสงเคราะห์สำหรับ 120,000 คน-การช่วยเหลือผู้สูงอายุและการบริการจัดการด้านการรักษาพยาบาล รัฐบาลจะดำเนินการเพื่อส่งเสริมการให้ความช่วยเหลือแก่ผู้สูงอายุ และจะให้มีการปรับปรุงระบบสวัสดิการ การรักษาพยาบาล ให้มีความเหมาะสม ทั้งนี้ ผู้ป่วยอาจต้องรับภาระการจ่ายค่ารักษาพยาบาลบางส่วนเพื่อเป็นการลดภาระรายจ่ายของรัฐ-งบประมาณรายจ่าย รัฐบาลจะพยายามลดสภาวะการขาดดุลงบประมาณ โดยจะพยายามให้มีการจัดทำงบประมาณที่สมดุลภายใน 5 ปี
นโยบายด้านการต่างประเทศรัฐบาลฝรั่งเศสจะดำเนินการเพื่อเสริมสร้างเกียรติภูมิของฝรั่งเศสในเวทีการเมืองระหว่างประเทศ โดยจะมุ่งเน้นการเข้าไปช่วยเหลือแก้ไขปัญหาใน Darfour การพยายามเพื่อให้กองโจรในโคลัมเบียปล่อยตัวนาง Ingrid B?tancourt นักหนังสือพิมพ์สัญชาติฝรั่งเศสที่ถูกจับเป็นตัวประกันในโคลัมเบีย การปฏิรูปสหประชาชาติ โดยเน้นการเสริมสร้างความสมดุลทางการเมืองระหว่างประเทศ การส่งเสริมสร้างจิตสำนึกและขยายความร่วมมือในการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อม รวมทั้งการพิจารณาเสนอให้มีการจัดเก็บภาษีอากรสำหรับรถบรรทุกขนาดใหญ่เพื่อนำไปใช้ในการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อม และจะให้ความสำคัญกับประเด็นต่างๆ ดังนี้- สหภาพยุโรป นับตั้งแต่ปี 2488 การรวมตัวของประเทศในภูมิภาคยุโรปเป็นประเด็นหลักของนโยบายต่างประเทศฝรั่งเศส ด้วยเหตุผลสำคัญหลายประการ เช่น ความต้องการให้เกิดสันติภาพและหลักประกันความมั่นคงของรัฐ การสร้างความเข้มแข็งให้รัฐบาลในระบอบประชาธิปไตย การสถาปนาเขตเศรษฐกิจและเงินตราร่วม ทั้งนี้ ฝรั่งเศสถือเป็นประเทศที่มีบทบาทแข็งขันในการก่อให้เกิดประชาคมยุโรป (European Community) เมื่อเดือนมิถุนายน 2527 การลงนามใน Single European Act เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2529 และการจัดทำสนธิสัญญามาสทริชท์ (Maastricht Treaty) เมื่อปี 2535 แต่ในการลงประชามติเรื่องธรรมนูญยุโรป (EU Constitution) เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2548 ประชาชนชาวฝรั่งเศส (ทั้งในประเทศและดินแดนโพ้นทะเล) ได้ออกเสียงคัดค้านธรรมนูญยุโรปถึงร้อยละ 54.87 โดยมีสาเหตุสำคัญ 2 ประการ ได้แก่ 1) ภาวะการถดถอยทางเศรษฐกิจและอัตราการว่างงานที่เพิ่มขึ้นถึงเกือบร้อยละ10 ของประชากรในวัยแรงงาน 2) ความกังวลของชาวฝรั่งเศสว่าการรวมตัวกันของ EU จะทำให้ฝรั่งเศสเสียผลประโยชน์บางประการ เช่น การเคลื่อนย้ายของภาคธุรกิจไปยังประเทศที่มีค่าแรงต่ำกว่า การอพยพของชาวยุโรปกลางและยุโรปตะวันออกเข้าฝรั่งเศส รวมทั้งความกังวลเกี่ยวกับการสมัครเข้าเป็นสมาชิก EU ของตุรกี ทำให้ระหว่างการรณรงค์หาเสียงเลือกตั้งประธานาธิบดี นาย Sarkozy ได้เสนอให้มีการจัดทำธรรมนูญของสหภาพยุโรปขึ้นใหม่ โดยเน้นการจัดความตกลงที่เข้าใจง่าย และเน้นการดำเนินการทางการเมือง โดยต้องแก้ไขประเด็นในการรับรองธรรมนูญสหภาพยุโรปเพื่อป้องกันมิให้ร่างธรรมนูญสหภาพยุโรปฉบับใหม่ต้องชะงักงันจากการลงประชามติไม่เห็นชอบของบางประเทศสมาชิก ทั้งนี้ ฝรั่งเศสจะรับตำแหน่งประธานสหภาพยุโรป (EU presidency) ต่อจากสโลวีเนีย โดยดำรงตำแหน่งระหว่างเดือน ก.ค. – ธ.ค. 2008 ก่อนที่จะส่งมอบตำแหน่งให้เช็ก- สหรัฐอเมริกา นาย Sarkozy ซึ่งมีความใกล้ชิดกับประธานาธิบดี Georges W. Bush เห็นว่า ฝรั่งเศสจะต้องคงความเป็นมิตรที่ดีกับสหรัฐฯ เพื่อเสถียรภาพความมั่นคงในโลก แต่เห็นว่าสหรัฐฯ ควรจะปล่อยให้ยุโรปเป็นอิสระในการพิจารณาขยายความร่วมมือระหว่างประเทศสมาชิกสหภาพยุโรปกันเอง และไม่เห็นด้วยที่สหรัฐฯ ประสงค์จะให้ตุรกีเข้าเป็นสมาชิกใหม่ของสหภาพยุโรปเนื่องจากนาย Sarkozy เห็นว่าตุรกีมิใช่ประเทศในยุโรป- แอฟริกา จะส่งเสริมความสัมพันธ์กับแอฟริกาบนพื้นฐานของหลักการและผลประโยชน์ร่วมกัน- ความมั่นคง ประธานาธิบดี Sarkozy เห็นว่าจะต้องเน้นการป้องกันรักษาความมั่นคงและเอกราชของฝรั่งเศส ชาวฝรั่งเศส และพันธมิตรของฝรั่งเศส โดยจะคงระดับงบประมาณด้านการป้องกันประเทศไว้ไม่ต่ำกว่าร้อยละ 2 ของผลผลิตมวลรวมของประเทศ และจะสนับสนุนการสร้างเรือบรรทุกเครื่องบินลำที่สองด้วย นอกจากนี้ในฐานะที่เป็น 1 ใน 5 มหาอำนาจทางนิวเคลียร์ อันประกอบด้วย สหราชอาณาจักร สหรัฐฯ รัสเซีย และจีน ฝรั่งเศสยึดถือนโยบายการป้องปรามทางนิวเคลียร์ โดยดำเนินความพยายามเพื่อยุติการทดลองนิวเคลียร์ในทุกรูปแบบ อนึ่ง ฝรั่งเศสเป็นภาคีสนธิสัญญาแอตแลนติกเหนือ (NATO) และสหภาพยุโรปตะวันตก (WEU) องค์การเพื่อความร่วมมือและความมั่นคงในยุโรป (OSCE) และกองกำลังยุโรป ซึ่งมีทหารฝรั่งเศสร่วมปฏิบัติการอยู่ด้วยเกือบ 13,000 คน -อิหร่าน เห็นด้วยกับการออกมาตรการ sanction เพื่อให้อิหร่านยกเลิกการดำเนินโครงการนิวเคลียร์ และเห็นว่า เป็นไปไม่ได้ที่จะยินยอมให้อิหร่านครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ เนื่องจากจะนำไปสู่การสะสมอาวุธในภูมิภาค อันจะเป็นอันตรายต่อภูมิภาคโดยเฉพาะต่ออิสราเอล และอาจจะลามไปยังตะวันออกเฉียงใต้ของยุโรป-ความร่วมมือระหว่างประเทศอุตสาหกรรมกับประเทศที่มีพลังงานธรรมชาติเพื่อให้ก่อประโยชน์ร่วมกัน จะส่งเสริมความร่วมมือทางด้านนิวเคลียร์เพื่อสันติและการขยายการส่งออกก๊าซธรรมชาติจากแอลจีเรียไปยังฝรั่งเศส
การปกครองท้องถิ่นของฝรั่งเศสฝรั่งเศสมีการปกครองท้องถิ่น 3 รูปแบบ คือ
1. เทศบาล (Commune) - เทศบาลเป็นการปกครองที่เล็กที่สุดแต่ก็เป็นการปกครองที่เก่าแก่ที่สุด ตั้งแต่สมัยศตวรรษที่ 12 แต่ได้มีการจัดตั้งเป็นทางการตามกฎหมาย ในปี 2332 (การปฏิวัติฝรั่งเศส) ปัจจุบันฝรั่งเศสมีเทศบาลประมาณ 36,763 แห่ง - องค์การบริหารเทศบาลของฝรั่งเศส เรียกว่า Conseil Municipal ได้รับการเลือกตั้งโดยตรง ทุก 6 ปี และคณะกรรมการเทศบาลจะเลือกสมาชิกของคณะกรรมการ 1 คนทำหน้าที่นายกเทศมนตรี (Maire)- นายกเทศมนตรีมีอำนาจในการบริหารภายในเทศบาล รวมทั้งเป็นตัวแทนของรัฐในการจัดทำนิติกรณ์ของรัฐ จดทะเบียนต่างๆ รักษาความสงบ จัดการเลือกตั้งภายใน รวมทั้งจัดทำประกาศต่างๆ ของรัฐ นอกจากนั้น นายกเทศมนตรียังทำหน้าที่ในการบริหารงบประมาณของเทศบาล และงานในความรับผิดชอบของเทศบาลนั้นๆ อาทิ โรงเรียน รถรับ-ส่งนักเรียน การกำจัดขยะ สาธารณูปโภค ถนนหนทางภายในเทศบาล การวางผังเมือง เป็นต้น
2. จังหวัด (Departement)- จังหวัดจัดตั้งขึ้นภายหลังการปฏิวัติฝรั่งเศส เมื่อปี 2332 โดยถือหลักว่า การเดินทางโดยใช้ม้าเป็นพาหนะ จากจุดใดๆ ก็ตามในแต่ละจังหวัดไปยังศาลากลางจังหวัดต้องสามารถไป-กลับได้ภายในช่วงพระอาทิตย์ขึ้นและตก ปัจจุบันฝรั่งเศสมีจังหวัด 100 แห่ง- องค์การบริหารส่วนจังหวัดเรียกว่า Conseil G?n?ral มีการเลือกตั้งโดยตรงทุก 6 ปี และองค์การบริหารส่วนจังหวัดนี้ จะเลือกประธานเพื่อทำหน้าที่บริหาร โดยจะต้องเป็นผู้เตรียมการ และดำเนินการประชุมขององค์การบริหารส่วนจังหวัด บริหารงบประมาณ และบุคลากร- หน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัดที่สำคัญๆ ได้แก่ การดำเนินการของวิทยาลัยจังหวัด การจัดการขนส่งภายใน การจัดการท้องถิ่น เป็นต้น- โดยที่ฝรั่งเศสจัดว่าเป็นประเทศที่มีการปกครองแบบรวมศูนย์อำนาจเข้าสู่ส่วนกลางมาก ดังนั้น รัฐบาลฝรั่งเศสโดยกระทรวงมหาดไทย โดยความเห็นชอบของคณะรัฐมนตรี จึงได้มีการแต่งตั้งผู้ว่าราชการจังหวัด (Pr?fet) ไปทำหน้าที่บริหารงานในส่วนความรับผิดชอบของรัฐ ในจังหวัดนั้นๆ อาทิ การรักษาความสงบภายใน การจัดการเลือกตั้ง การให้ความช่วยเหลือในกรณีเกิดภัยพิบัติ รวมทั้งทำหน้าที่ในการประสานงานระหว่างรัฐบาลกลางกับองค์การบริหารส่วนจังหวัด
3. ภาคหรือมณฑล (R?gion)- ภาคหรือมณฑลเป็นการปกครองส่วนท้องถิ่นที่เกิดขึ้นล่าสุด ตามนโยบายกระจายอำนาจเมื่อปี 2529 เป็นการรวมหลายจังหวัดเข้าด้วยกัน โดยให้จังหวัดที่ใหญ่ที่สุดเป็นที่ตั้งของภาค และผู้ว่าราชการในจังหวัดนั้นเป็นผู้ว่าราชการการภาคด้วย ปัจจุบัน ฝรั่งเศสมี 26 ภาค- องค์การบริหารภาคเรียกว่า Conseil Regional มีการเลือกตั้งโดยตรงทุก 6 ปี และองค์การบริหารภาคนี้ จะเลือกประธานเพื่อทำหน้าที่บริหาร โดยจะต้องเป็นผู้เตรียมการ และดำเนินการประชุมขององค์การบริหารภาค ตลอดจนบริหารงบประมาณ และบุคลากรภายในภาค
เศรษฐกิจการค้า เศรษฐกิจ
ผลผลิตประชาชาติ 2,040 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (2550)
รายได้เฉลี่ยต่อหัว 31,825 ดอลลาร์สหรัฐ (2550)
อัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ ร้อยละ 1.8 (2550)
อัตราเงินเฟ้อ ร้อยละ 1.5 (2550)
ประเทศคู่ค้าที่สำคัญ กลุ่มประชาคมยุโรป กว่าร้อยละ 58.6 ของการค้าทั้งหมดของฝรั่งเศส (เยอรมนี เบลเยี่ยม เนเธอร์แลนด์ ลักเซมเบิร์ก สหราชอาณาจักร สเปน อิตาลี) ที่เหลือ ได้แก่ สหรัฐฯ สวิตเซอร์แลนด์ แอลจีเรีย
สินค้าเข้า เครื่องจักรกล อุปกรณ์การขนส่ง เหล็ก เคมีภัณฑ์ น้ำมันดิบ และผลิตภัณฑ์อาหาร เครื่องดื่ม และ ยาสูบ
สินค้าออก รถยนต์ เครื่องบิน เสื้อผ้า ผลิตภัณฑ์ พลาสติก เหล็ก โลหะ เคมีภัณฑ์ เวชภัณฑ์ อาหาร
สภาวะเศรษฐกิจฝรั่งเศสเป็นผู้ส่งออกสินค้าเกษตรและผลผลิตด้านอาหารอันดับที่ 2 ของโลก (โดยเฉพาะธัญพืชและผลิตภัณฑ์อาหาร) รองจากสหรัฐอเมริกา และเป็นผู้ส่งออกสินค้าอุตสาหกรรม อันดับที่ 4 ของโลก นอกจากนั้นยังเป็นประเทศที่ผลิตพลังงานนิวเคลียร์มากเป็นอันดับ 2 ของโลก รองจากสหรัฐฯ
การค้าต่างประเทศ- ในอดีต ฝรั่งเศสขาดดุลการค้ามาโดยตลอดจนถึงปี 2525 ซึ่งได้มีการปรับโครงสร้างใหม่ เช่น การไม่รวมอัตรารายได้กับดัชนีเงินเฟ้อ และการปรับความสามารถในการแข่งขันส่งผลให้สภาวะการค้าของฝรั่งเศสดีขึ้น และตั้งแต่ปี 2535 เป็นต้นมา ฝรั่งเศสได้เปรียบดุลการค้าติดต่อกันเรื่อยมา- ปัจจัยที่ส่งผลให้ฝรั่งเศสได้เปรียบดุลการค้า คือ (1) ราคาพลังงานที่ฝรั่งเศสต้องนำเข้าได้ลดลง (2) ฝรั่งเศสทำการค้ากับสหภาพยุโรปเป็นสำคัญโดยร้อยละ 60 ของการส่งออกของฝรั่งเศสส่งไปยังตลาดสหภาพฯ ซึ่งเดิมถือว่าเป็นจุดอ่อนของฝรั่งเศส แต่สภาวะเศรษฐกิจในปัจจุบันได้กลายเป็นข้อได้เปรียบ และ (3) การส่งออกสินค้ามูลค่าสูงเช่น เครื่องแอร์บัส และอุปกรณ์การบิน ดาวเทียม อุปกรณ์ด้านการทหาร และรถไฟความเร็วสูง (TGV) ได้ขยายตัวอย่างมากโดยมีสัดส่วนถึงร้อยละ 20 ของการส่งออกของฝรั่งเศสทั้งหมด
อัตราการว่างงานปัญหาการว่างงานเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการพัฒนาเศรษฐกิจของฝรั่งเศส ซึ่งรัฐบาล ทุกชุดให้ความสำคัญต่อการแก้ไขปัญหาดังกล่าว ขณะนี้ฝรั่งเศสมีอัตราว่างงานประมาณ ร้อยละ 7.5
นโยบายด้านเศรษฐกิจตั้งแต่ปี 2550 ฝรั่งเศสประสบปัญหา ราคาน้ำมันดิบสุงตัวขึ้น สถาวะทางการเงินของโลกผันผวน ราคายูโรที่สูงขึ้นส่งผลกระทบต่อสินค้าส่งออก และราคาวัตถุดิบทางการเกษตรทีสุงขึ้น ปัจจัยเหล่านี้ทำให้รัฐบาลยิ่งเร่งรัดการปฏิรูปด้านเศรษฐกิจ อาทิ การใช้มาตรการที่จะส่งผลเพิ่มอำนาจการซื้อ ปรับแก้การขาดดุลงประมาณ และสนับสนุนการนำเงินกำไรของบริษัทมาแบ่งปันออกเป้นสามส่วนเท่าๆ กัน (ได้แก่ การลทุน การคืนกำไรแก่ผู้ถือหุ้น และให้แก่พนักงานในบริษัท เพื่อเป็นการเพิ่มแรงจูงใจ) การสนับสนุนการแก้ไขกฎหมายให้อายุการเกษียณคือ 65 ปี (และต้องทำงานอย่างน้อย 51 ปี จึงจะมีสิทธิ์ได้รับบุนาญอย่างเต็มที่) การปฏิรูการศึกษาขั้นสามัญ เป็นต้น
ความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับสาธารณรัฐฝรั่งเศส ความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทย-ฝรั่งเศสฝรั่งเศสกับไทยมีความสัมพันธ์กันมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งตรงกับรัชสมัยของสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ในขณะที่ฝรั่งเศสตรงกับสมัยพระเจ้าหลุยส์ที่ 14(ลำดับเหตุการณ์ที่สำคัญระหว่างความสัมพันธ์ไทย-ฝรั่งเศส ในช่วงสมัยกรุงศรีอยุธยา มีดังนี้1. วันที่เชอวาเลียเดอโชมอง ราชทูตของพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 เข้าเฝ้าสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ในวันที่ 18 ตุลาคม 22282. วันที่ 2 ธันวาคม 2228 วันลงนามใน "สัญญาเกี่ยวด้วยการศาสนาระหว่างนายเชอวาเลียเดอโชมอง ราชทูตของพระเจ้ากรุงฝรั่งเศสฝ่ายหนึ่ง กับนายคอนซตันตินฟอลคอน หรือพระฤทธิ์กำแหงภักดี ศรีสุนทรเสนา แทนพระเจ้ากรุงสยามอีกฝ่ายหนึ่ง ณ เมืองละโว้"3. วันที่ 11 ธันวาคม 2228 วันลงนามใน "สัญญาซึ่งได้ทำกันในระหว่างเชอวาเลียเดอโชมอง เอกอัครราชทูตของพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 กับนายคอนซตันตินฟอลคอน ผู้แทนสมเด็จพระนารายณ์มหาราช พระราชทานอนุญาตให้บริษัทฝรั่งเศสส่งพ่อค้าฝรั่งเศสมาทำการค้าขายในอินเดียตะวันออก ณ เมืองลพบุรี"4. วันที่ออกพระวิสูตรสุนทร (โกษาปาน) ราชทูตไทยเข้าเฝ้าพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 ณ พระราชวังแวร์ซายส์ ในเดือนกรกฎาคม 2229)
อาจถือได้ว่าไทยและฝรั่งเศสสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตในวันที่ 15 สิงหาคม 2399 ที่มีการลงนาม Treaty of Friendship, Commerce and Navigation ต่อมา ในปี 2432 ประเทศไทยได้ตั้งสำนักงานและอัครราชทูตประจำกรุงปารีส และได้ยกฐานะขึ้นเป็นสถานเอกอัครราชทูตในปี 2492 ไทยและฝรั่งเศสได้จัดงานเฉลิมฉลองความสัมพันธ์ไทย-ฝรั่งเศส ครบรอบ 300 ปี เมื่อปี 2528 และปี 2549 เป็นโอกาสครบรอบ 320 ปีของการเริ่มมีความสัมพันธ์ระหว่างกันนับตั้งแต่สมัยสมเด็จพระนารายณ์ และครบรอบ 150 ปีของการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูต
กลไกดำเนินความสัมพันธ์- คณะกรรมการร่วมไทย-ฝรั่งเศส ซึ่งจัดตั้งขึ้นตามแผนปฏิบัติการร่วมไทย-ฝรั่งเศส ลงนามโดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของทั้งสองประเทศเมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม 2547คณะกรรมการร่วมดังกล่าวจะมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศหรือผู้แทนพิเศษเป็นประธาน โดยฝ่ายไทยพยายามผลักดันให้จัดการประชุมคณะกรรมการร่วมฯ ขึ้นเพื่อเพื่อทบทวนการดำเนินการตามแผนปฏิบัติการร่วมไทย-ฝรั่งเศส
เอกอัครราชทูตไทยประจำฝรั่งเศส นายธนะ ดวงรัตน์
เอกอัครราชทูตฝรั่งเศสประจำประเทศไทย นาย Laurent Bili
กงสุลกิตติมศักดิ์ ณ เมืองลีออง นาย Frederique de Ganay
กงสุลกิตติมศักดิ์ ณ เมืองมาร์เซยส์ นาย Francis Biget
กงสุลกิตติมศักดิ์ฝรั่งเศสประจำเชียงใหม่ นาย Thomas Baude
กงสุลกิตติมศักดิ์ฝรั่งเศสประจำภูเก็ตนาย Lucien Rodriguez
กงสุลกิตติมศักดิ์ฝรั่งเศสประจำเมืองพัทยา นาย Pierre de Brugerolle de Fraissinette
ความสัมพันธ์ทางการเมือง ความสัมพันธ์ทวิภาคีระหว่างไทยกับฝรั่งเศสในด้านต่างๆ ดำเนินไปด้วยความราบรื่นไม่มีปัญหาที่เป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาความสัมพันธ์อันดีระหว่างกัน นอกจากนั้น ได้มีการแลกเปลี่ยนการเยือนทั้งในระดับพระราชวงศ์ บุคคลสำคัญ และเจ้าหน้าที่อาวุโสของรัฐบาลทั้งสองประเทศอย่างสม่ำเสมอ
การค้าไทยกับฝรั่งเศสได้ติดต่อค้าขายกันตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา แต่ปริมาณการค้าเริ่มขยายตัวอย่างรวดเร็วในปลายทศวรรษ 1980
การค้ารวมในปี 2549 การค้าไทย-ฝรั่งเศสมีมูลค่ารวม รวม 2,860.1 ล้านดอลลาร์สหรัฐ แยกเป็นการส่งออก 1,422.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และนำเข้า 1,437.2 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ไทยเป็นฝ่ายเสียเปรียบดุลการค้า 14.3 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
ระหว่างเดือน มกราคม – มิถุนายน 2550 ไทย - ฝรั่งเศสมีมูลค่าการค้ารวม 1,462 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยส่งออก 805 ล้านดอลลาร์สหรัฐ นำเข้า 658 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ไทยได้ดุลการค้า 147 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สินค้าส่งออกที่สำคัญของไทย ได้แก่ เสื้อผ้าสำเร็จรูป อัญมณีและเครื่องประดับ เครื่องปรับอากาศและส่วนประกอบ อาหารทะเลกระป๋องและแปรรูป คอมพิวเตอร์ ผลไม้กระป๋องและแปรรูป ผักและผลไม้สด ส่วนสินค้าเข้าที่สำคัญ ได้แก่ เครื่องจักรกลและส่วนประกอบ อากาศยาน เครื่องจักรไฟฟ้า เหล็กและเหล็กกล้า เคมีภัณฑ์ ผลิตภัณฑ์ยาและเวชภัณฑ์
ปัญหาและอุปสรรคทางการค้า - ปัญหาด้านกฎระเบียบด้านการค้าทั้งของฝรั่งเศสและของสหภาพยุโรป ซึ่งบางครั้งไม่เอื้ออำนวยต่อการค้าระหว่างประเทศ ซึ่งในทางปฏิบัติ ฝรั่งเศสมักจะเข้มงวดตรวจสอบมากกว่า ประเทศสมาชิกสหภาพฯ อื่นๆ อย่างไรก็ตาม เป็นเรื่องที่ผู้ส่งออกไทยต้องปฏิบัติตาม และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของไทยต้องให้ความสำคัญและเข้มงวดกวดขันเพื่อมิให้เป็นอุปสรรคต่อการส่งออกสินค้าไทย- ปัญหาสุขอนามัยเป็นปัญหาที่พบบ่อยครั้ง โดยเฉพาะในสินค้าประมง อาทิ การตรวจพบ cadmium ในปลาหมึกแช่แข็ง หรือการพบเชื้อ salmonella ในปลาแช่แข็ง เป็นต้น ซึ่งจะทำให้สินค้านำเข้าจากบริษัทที่มีปัญหาถูกใช้มาตรการเข้มงวด/ตรวจสอบ ทั้งนี้ สินค้าประมง เป็นหนึ่งในกลุ่มสินค้าที่ถูกสหภาพยุโรปตัดสิทธิพิเศษทางศุลกากร (GSP) ซึ่งทำให้ความสามารถ ในการแข่งขันของสินค้าไทยลดลงอยู่แล้ว การเกิดปัญหาด้านสุขอนามัยขึ้นอีกจะยิ่งส่งผล ต่อการส่งออกสินค้าของไทย- ปัญหาคุณภาพสินค้าไทย บางประเภทยังไม่ได้มาตรฐานตลาด ซึ่งต้องมีการพัฒนาเพื่อเพิ่มความสามารถในการแข่งขันต่อไป- ตลาดฝรั่งเศสเป็นตลาดเสรี มีการแข่งขันสูงมีการกีดกันและป้องกันตนเอง อุปสรรคด้านการตลาดดังกล่าว ได้แก่ การหาแหล่งสินค้าที่ต้นทุนต่ำ ผู้นำเข้าของฝรั่งเศสเลือกซื้อสินค้าจากประเทศผู้ผลิตที่ได้รับสิทธิพิเศษทางศุลกากรเพื่อให้มีต้นทุนการนำเข้าต่ำ สินค้าของไทยบางประเภทจึง ไม่สามารถแข่งขันในตลาดนี้ได้ รสนิยมด้านการบริโภค ตลาดฝรั่งเศสเป็นตลาดที่ผู้บริโภคมีรสนิยมเฉพาะตัว ตามข้อมูลที่ได้รับจากผู้นำเข้ารายใหญ่พบว่า ผู้บริโภคชาวฝรั่งเศสมีรสนิยมที่แตกต่าง จากกลุ่มผู้บริโภคในประเทศอื่นๆ อาทิเช่น กรณีของสับปะรดกระป๋อง ผู้บริโภคนิยมสับปะรดกระป๋องที่มีความเข้มข้นของน้ำเชื่อมสูง (มีความหวานมาก) และคำนึงถึงสีสันของเนื้อสับปะรดด้วย นอกจากนี้ผู้บริโภคบางกลุ่มยังให้ความสำคัญกับข้อมูลที่ถูกต้องบนสลากบรรจุภัณฑ์ด้วยอำนาจต่อรองของกลุ่มต่างๆ ประเทศฝรั่งเศสมีสหภาพแรงงาน สมาคมผู้ผลิต และสมาคมการค้าต่างๆ ที่เข้มแข็ง สามารถสร้างแรงกดดันรัฐบาลให้กำหนดมาตรการ เพื่อคุ้มครองประโยชน์ของตนได้ แรงกดดันจากกลุ่มต่างๆ ดังกล่าวมีผลต่อสินค้านำเข้า จากต่างประเทศ- ความเข้มงวดทางด้านกฎระเบียบเกี่ยวกับความคุ้มครองด้านทรัพย์สินทางปัญญา โดยเหตุที่ฝรั่งเศสเป็นประเทศที่มีชื่อเสียงและได้รับการยอมรับว่าเป็นผู้มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ โดยเฉพาะการออกแบบรูปแบบสินค้าต่างๆ ฝรั่งเศสจึงให้ความสำคัญต่อการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาเป็นอย่างยิ่ง ทั้งด้านลิขสิทธิ์ สิทธิบัตร เครื่องหมายการค้า และทรัพย์สิน ทางปัญญาด้านอุตสาหกรรมต่างๆ โดยถือปฏิบัติตามระเบียบกฎหมายสากลระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้องและระเบียบปฏิบัติภายในของฝรั่งเศสอีกส่วนหนึ่งด้วย ในแง่นี้ ฝรั่งเศสจึงมี ปัญหาทางการค้ากับกลุ่มประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้รวมทั้งไทยอยู่มาก โดยเฉพาะ ความผิดเรื่องการลอกเลียนแบบเครื่องหมายการค้า ซึ่งพบว่า 7 ใน 10 ของเครื่องหมายการค้า ที่พบว่ามีการลอกเลียนแบบนั้น เป็นเครื่องหมายการค้าของฝรั่งเศส นอกจากนั้นยังพบว่า สินค้าลอกเลียนแบบที่ถูกจับกุมและยึดโดยศุลกากรฝรั่งเศส มีแหล่งกำเนิดจากประเทศไทยมากที่สุด
กลไกความร่วมมือด้านการค้า - ในภาครัฐ มีคณะทำงานร่วมทางการค้าฝรั่งเศส-ไทย ซึ่งกระทรวงพาณิชย์เป็นผู้รับผิดชอบ มีการประชุมครั้งแรกที่กรุงเทพฯ เมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2539 ครั้งที่ 2 ที่กรุงปารีส เมื่อวันที่ 6 ตุลาคม 2540และครั้งที่ 3 ที่กรุงเทพฯ เมื่อวันที่ 12 พฤศจิกายน 2542- ในภาคเอกชน มีการจัดตั้งสภาธุรกิจฝรั่งเศส-ไทย (French-Thai Business Council - FTBC) ขึ้นเมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน 2540 โดยหอการค้าไทยเป็นตัวแทน และ Secretariat ของฝ่ายไทย (ประธานร่วมฝ่ายไทยคือนายชิงชัย หาญเจนลักษณ์) และ MEDEF (Mouvement Entrepreneurs de France หรือ The French Enterprises Association) เป็นตัวแทนของฝ่ายฝรั่งเศส (ประธานร่วมฝ่ายฝรั่งเศสคือนาย Jacques Friedmann) การประชุม FTBC ครั้งที่ 3 จัดขึ้นในวันที่ 25-26 มิถุนายน 2544 ที่กรุงปารีส ซึ่งมีการพบปะระหว่างภาคเอกชนทั้ง 2 ฝ่าย และมีการลงนาม Joint Statement of the 3rd FTBC Meeing ในวันเดียวกัน -ในเดือนมีนาคม 2543 หอการค้าและอุตสาหกรรมฝรั่งเศส (La Chambre de Commerce et d Industries de Paris) แจ้งความประสงค์จัดทำความตกลงร่วมระหว่าง หอการค้าและอุตสาหกรรมฝรั่งเศสกับสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย เพื่อกระชับความสัมพันธ์ ทางการค้าและการลงทุนให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น โดยจะมีการลงนามความตกลงฯ กันต่อไป นอกจากนี้ ไทย-ฝรั่งเศส ยังมีความร่วมมือในกรอบ ASEM อาทิ สภาธุรกิจเอเชีย- ยุโรป (Asia - Europe Business Forum) เพื่อส่งเสริมความร่วมมือระหว่างภาคเอกชนชั้นนำ ของประเทศสมาชิก ASEM
ความสัมพันธ์ด้านการลงทุนไทย-ฝรั่งเศสดังเอกสารแนบ
ความสัมพันธ์ด้านการท่องเที่ยว1. สถานการณ์การท่องเที่ยว - ฝรั่งเศสจัดอยู่ในกลุ่มตลาดหลักที่สำคัญของประเทศไทย ในภาพรวมมีขนาดใหญ่เป็นอันดับที่ 11 การเติบโตโดยรวมในช่วง 13 ปี อยู่ในอัตราร้อยละ 4.74 การเคลื่อนไหวของตลาดโดยรวมอยู่ในเกณฑ์ดี -ในระยะ 2-3 ปีที่ผ่านมา นักท่องเที่ยวฝรั่งเศสให้ความสำคัญกับมาตรฐานสินค้าท่องเที่ยว และปัญหาการทำลายสิ่งแวดล้อมในแหล่งท่องเที่ยวต่างๆ ที่ค่อนข้างสูง นอกจากนั้นยังมีปัญหาทัวร์คุณภาพต่ำที่ตัดราคากันเพื่อขายนักท่องเที่ยวฝรั่งเศสซึ่งเป็นปัญหาต่อเนื่องมาจากปี ค.ศ. 2000 ซึ่งปัญหานี้อาจส่งผลกระทบระยะยาวต่อภาพลักษณ์ของไทยในลักษณะของการเป็นแหล่งท่องเที่ยวราคาถูกและมีคุณภาพต่ำในสายตานักท่องเที่ยวฝรั่งเศส-ฝรั่งเศสถือเป็นตลาดสำคัญในเชิงคุณภาพของนักท่องเที่ยว และเป็นตลาดสำคัญลำดับที่ 3 ในยุโรป รองจากสหราชอาณาจักร และเยอรมนี นักท่องเที่ยวฝรั่งเศสส่วนใหญ่นิยมเดินทางมาเอง เป็นกลุ่มนักท่องเที่ยวชาย โดยเป็นกลุ่มที่เคยเดินทางมาประเทศไทยแล้ว (re-visitor) และส่วนใหญ่เป็นกลุ่มอายุ 25-54 ปีระหว่างเดือน ม.ค. – พ.ค. 2550 มีนักท่องเที่ยวชาวฝรั่งเศสเข้ามาในไทยจำนวน 133,564 คน เพิ่มขึ้นจากช่วงเวลาเดียวกันของปี 2548 ร้อยละ 28.79
2. ปัญหา/อุปสรรค ภาพพจน์ในทางลบของไทย เช่น ปัญหาโสเภณีเด็ก การหลอกลวงนักท่องเที่ยวในการซื้ออัญมณี การอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ปัญหามลพิษในกรุงเทพฯ ปัญหาความปลอดภัยของนักท่องเที่ยว ตลอดจนการบริโภคเนื้อสุนัขและส่งออกหนังสุนัข ซึ่งรวมอยู่ภายใต้หัวข้อการทารุณกรรมสัตว์ รวมทั้งสัตว์ป่า (ชะนีและช้าง) เป็นอุปสรรคสำคัญ นอกจากนั้น ไทยมีคู่แข่งที่สำคัญ คือ ประเทศแถบอินโดจีนซึ่งเคยเป็นอาณานิคม ของฝรั่งเศสและสันทัดภาษาฝรั่งเศส ตลอดจนเสียค่าใช้จ่ายในการท่องเที่ยวต่ำกว่า
ฝรั่งเศสกับการให้ความช่วยเหลือเพื่อการพัฒนาและทางวิชาการความช่วยเหลือของฝรั่งเศสส่วนใหญ่เป็นลักษณะให้ทุนการศึกษา ทั้งในการฝึกอบรม ดูงานและในการศึกษาระดับปริญญา ตลอดจนจัดส่งผู้เชี่ยวชาญมาให้คำปรึกษา แลกเปลี่ยนความรู้ และเทคโนโลยี โดยให้ความช่วยเหลือในรูปอุปกรณ์ อย่างไรก็ตาม ความช่วยเหลือของรัฐบาล ฝรั่งเศสต่อประเทศไทยทางด้านวิทยาศาสตร์ วิชาการ และวัฒนธรรม มีลักษณะการให้แบบปลีกย่อย และกระจัดกระจาย ความร่วมมือหลักๆ จะผ่านทางสถานเอกอัครราชทูตฝรั่งเศส ความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์ วัฒนธรรม และวิชาการระหว่างไทยและฝรั่งเศส เริ่มมีมาตั้งแต่ ค.ศ. 1956 โดยรัฐบาลฝรั่งเศสได้ให้ความร่วมมือแก่ประเทศไทยในรูปทุนสาขาต่างๆ ได้แก่ วิศวกรรม เกษตรกรรม วิทยุโทรทัศน์ การไปรษณีย์ และเน้นหนักด้านการสอนภาษาและวรรณคดี ฝรั่งเศส และได้มีการลงนามระหว่างรัฐบาลทั้งสองในความตกลง 2 ฉบับเมื่อวันที่ 16 กันยายน ค.ศ. 1977 คือ ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางวิชาการ และความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรม เพื่อให้การดำเนินการความร่วมมือ และการบริหารความร่วมมือระหว่างไทยและฝรั่งเศส ดำเนินไปอย่างราบรื่นและสอดคล้องกับนโยบายของทั้งสองประเทศ จึงได้มีการจัดตั้งคณะกรรมการ ร่วมไทย-ฝรั่งเศส ขึ้นชุดหนึ่ง โดยกำหนดให้มีการประชุมคณะผู้แทนของรัฐบาลทั้งสองเป็นประจำทุก 3 ปี โดยผลัดกันเป็นเจ้าภาพ การประชุมครั้งแรกจัดขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1975 เป็นการกำหนดแนวทางการดำเนินงานของความร่วมมือระหว่างกัน เช่น แนวทางความช่วยเหลือว่าจะมุ่งเน้นไปในทิศทางใด รวมทั้งพิจารณาโครงการใหม่ โครงการที่กำลังดำเนินการอยู่ และโครงการที่เห็นควรให้ สิ้นสุด จนถึงปัจจุบันมีการประชุมไปแล้ว 5 ครั้ง ครั้งสุดท้ายคือปี ค.ศ. 1987 ที่ประเทศไทย และไม่มีการประชุมอีกจนบัดนี้ ในทางปฏิบัติ ฝรั่งเศสจะแจ้งความร่วมมือให้ฝ่ายไทยทราบในลักษณะปีต่อปี และจำกัดอยู่ในสาขาที่ทางฝรั่งเศสสนใจเท่านั้น นอกจากนี้โครงการที่ได้รับความเห็นชอบจากรัฐบาลฝรั่งเศส จะไม่มีการจัดทำข้อตกลงโครงการ แต่จะบริหารงานโครงการให้อยู่ในกรอบความร่วมมือทั้งสองตามแต่ลักษณะของความร่วมมือ ในปีงบประมาณ ค.ศ. 1998 ไทยได้รับความช่วยเหลือจากฝรั่งเศสในรูปแบบผู้เชี่ยวชาญอาสาสมัครและวัสดุอุปกรณ์ รวมกว่า 250 ล้านบาท หรือ 6.96 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือคิดเป็นร้อยละ 6.6 ของความช่วยเหลือทั้งหมดที่ไทยได้รับจากต่างประเทศ ทำให้ฝรั่งเศส เป็นประเทศที่ให้ความช่วยเหลือด้านวัฒนธรรม วิทยาศาสตร์ และวิทยาการ แก่ไทยสูงเป็นลำดับที่ 4 ต่อจากญี่ปุ่น เยอรมนี และเดนมาร์ก สำหรับการให้ความช่วยเหลือในปี ค.ศ. 1999 มีมูลค่าประมาณ 11 ล้านฟรังก์ฝรั่งเศส โดยเป็นทุนการศึกษาในด้านกฎหมาย การเกษตร urban development และภาษา แต่กว่า 1 ใน 3 ของเงินช่วยเหลือจะให้กับโครงการการเผยแพร่ภาษาฝรั่งเศส เช่น การส่งเสริมการสอน และการใช้ภาษาฝรั่งเศส การให้ทุนฝึกอบรม ครูสอนภาษาฝรั่งเศส การแปลหนังสือ ฯลฯ
1. ความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์และวิชาการ รัฐบาลฝรั่งเศสให้ความร่วมมือภายใต้ความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์และวิชาการในรูปโครงการ ผู้เชี่ยวชาญ ทุนการศึกษา ฝึกอบรม ดูงาน และเงินสนับสนุนกิจการต่างๆ ในระยะหลัง ความร่วมมือจะเน้นหนักไปที่ความร่วมมือด้านทุน โดยการให้ทุนการศึกษาจะเป็น สัดส่วน ประมาณร้อยละ 45 ของงบประมาณด้านนี้ และให้ความสำคัญกับการกระชับความร่วมมือ กับมหาวิทยาลัยต่าง ๆ ซึ่งสอท. ฝรั่งเศสได้ทำความตกลงกับมหาวิทยาลัยต่างๆ ของไทยหลายแห่ง รวมประมาณ 70 ความตกลงในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา และได้มีการลงนามความตกลงระหว่าง Thailand Research Fund (TRF) กับ French Agency for Research (Centre Nationale de la Recherche Scientifique- CNRS) และความตกลงความร่วมมือว่าด้วยการอุดมศึกษาและการวิจัยไทย-ฝรั่งเศส เมื่อ 23 เมษายน ค.ศ. 1999
2. ความร่วมมือทางด้านวัฒนธรรม ความร่วมมือทางด้านวัฒนธรรมนี้ ปกติอยู่ในความดูแลของกระทรวงการต่างประเทศแต่ในการประชุมคณะกรรมการร่วมไทย-ฝรั่งเศส ครั้งที่ 3 กระทรวงการต่างประเทศได้ขอให้กรมวิเทศ สหการช่วยดำเนินการในส่วนของทุนไปก่อน
3. ความร่วมมือทางพาณิชย์ ความร่วมมือด้านพาณิชย์นี้ ปกติจะดำเนินการโดยตรงกับกระทรวงที่เกี่ยวข้อง แต่อาจมีบางโครงการที่ดำเนินการผ่านกรมวิเทศสหการ เช่น โครงการการศึกษาความเหมาะสมของการขยายท่าอากาศยาน เป็นต้น ปัจจุบันมีโครงการเดียวคือ โครงการศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีไทย-ฝรั่งเศส มูลค่า 23.58 ล้านฟรังค์ ที่ให้แก่สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ
4. แนวโน้มความร่วมมือ ความร่วมมือจากรัฐบาลฝรั่งเศสในอนาคต คงไม่เปลี่ยนแปลงจากรูปแบบที่เป็นอยู่ในปัจจุบันมากนัก กล่าวคือ ความร่วมมือในอนาคตจะเน้นหนักที่ความร่วมมือด้านทุน โดยสาขาความร่วมมือเป็นไปตามที่รัฐบาลฝรั่งเศสมีความเชี่ยวชาญและสนใจ โดยทางฝ่ายฝรั่งเศสจะแจ้งความร่วมมือ ให้ฝ่ายไทยทราบในลักษณะปีต่อปี ส่วนความร่วมมือในรูปแบบอื่น ๆ เช่น โครงการ ผู้เชี่ยวชาญเงินสนับสนุน กิจกรรม ฯลฯ ขึ้นอยู่กับคำขอที่หน่วยงานฝ่ายไทยจะเสนอให้ฝรั่งเศสพิจารณา
ฝรั่งเศสกับการให้ความช่วยเหลือด้านการเงินฝรั่งเศสมีส่วนสำคัญในการสนับสนุนไทยและประเทศเอเชียนับตั้งแต่เกิดวิกฤตการณ์ ด้านการเงิน และการคลังในปี ค.ศ. 1997 โดยผ่าน IMF ซึ่งประชาคมยุโรปมีสัดส่วนเงินทุนอยู่ร้อยละ 30 ของเงินทุนทั้งหมด ส่วนธนาคารฝรั่งเศสก็มีส่วนในการปรับโครงสร้างภาคการเงิน อาทิ ธนาคาร Societe Generale กับบริษัท Asiacredit และยืดอายุหนี้ให้กับภาคเอกชนไทยเป็นรายกรณี ตลอดจนมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหาสภาพคล่องโดยให้สินเชื่อแก่ภาคเอกชนไทย อาทิ ธนาคาร Banque Nationale de Paris (BNP) และธนาคาร NATEXIS ให้เงินกู้จำนวน 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ภายใต้การดูแลของธนาคารเพื่อการพัฒนาเอเชีย (Asian Development Bank - ADB) นอกจากนี้ ธนาคาร Indosuez ได้ร่วมมือกับธนาคารเพื่อการนำเข้าและการส่งออกแห่งประเทศไทย (Eximbank) ให้การสนับสนุนด้านการเงินในโครงการร่วมลงทุนต่าง ๆ ในประเทศเพื่อนบ้าน ในปี ค.ศ. 1999 รัฐบาลฝรั่งเศสให้ความสนับสนุนด้านการเงินแก่ไทยต่อไป โดยจัดให้ไทยอยู่ในกลุ่มประเทศที่มีสิทธิกู้เงินในอัตราดอกเบี้ยต่ำจากฝรั่งเศส (ซึ่งฝรั่งเศสให้ไม่กี่ประเทศ) และให้ open credit และเงินกู้ในโครงการต่าง ๆ อาทิ โครงการด้านการรถไฟ
ความร่วมมือทางทหารและความมั่นคงความร่วมมือในด้านนี้ ปัจจุบันมีดังนี้1. ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางทหารในด้านการศึกษาพัฒนาระหว่างสาธารณรัฐ ฝรั่งเศสกับราชอาณาจักรไทย ซึ่งครม. มีมติเห็นชอบเมื่อ 23 มกราคม ค.ศ. 19962. ร่างความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้านการส่งกำลังบำรุงทหาร 3. ฝรั่งเศสสนใจที่จะเข้าเป็นสมาชิก ARF4. ในการประชุมเอกอัครราชทูตฝรั่งเศสประจำปีที่ 6 ระหว่างวันที่ 26-28 สิงหาคม ค.ศ. 1998 ประธานาธิบดี Chirac ได้แสดงความสนใจต่อภูมิภาคเอเชียในด้านความมั่นคง โดยประธานาธิบดี Chirac ได้เสนอจัดตั้ง “องค์กรเพื่อความมั่นคงในเอเชีย”(Organization de s?curit? ? l'?chelle de l'Asie tout enti?re) เพื่อสนับสนุนความมั่นคงให้เกิดขึ้นในภูมิภาค5. ในระหว่างการเยือนของนาย Alain Richard รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมของฝรั่งเศส เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1999 นาย Richard ได้เสนอแนวคิดและประเด็นความสัมพันธ์ด้านความมั่นคง ระหว่างเอเชีย-ยุโรปในมุมมองทวิภาคีไทย-ฝรั่งเศส (Asia-Europe Security Relations in the Franco-Thai Perspective) ดังมีสาระโดยสรุป คือ5.1 ฝรั่งเศสต้องการให้มี European-Asia Security dialogue หรือ Strategic dialogue ในระดับสูง ทั้งในแบบทวิภาคีและพหุภาคี โดยที่ไม่ควรปล่อยให้สหรัฐฯ มีบทบาทสำคัญในการ รักษาสันติภาพในภูมิภาคเพียงประเทศเดียว โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ในยุค globalization ที่ทำให้ทุกอย่าง แคบลง (ปัจจุบันฝรั่งเศสมีกรอบความร่วมมือดังกล่าวกับ ญี่ปุ่น จีน เกาหลี อินเดีย และสิงคโปร์)5.2 ยุโรปมีผลประโยชน์ในเอเชียมากพอที่จะต้องการให้เอเชียมีความมั่นคงและการ เติบโต คือ 1 ใน 4 ของการค้าต่างประเทศของฝรั่งเศสทำกับประเทศในเอเชียตะวันออก การลงทุนของ ยุโรปในเอเชีย ซึ่งมีประมาณ 80 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ นั้นมีมากพอกับการลงทุนของสหรัฐฯ และญี่ปุ่น งาน (job) ต่างๆ ในยุโรปประมาณ 3 ล้านตำแหน่งเกี่ยวข้องกับการค้าระหว่างยุโรปกับเอเชีย ในขณะที่ 1 ใน 3 ของสินค้าออกของประเทศอาเซียนส่งไปยัง EU 5.3 ฝรั่งเศส (และอังกฤษ) ต้องการเป็นสมาชิก ARF และเห็นว่า ARF ควรขยาย สมาชิกภาพ ซึ่งจะเป็นการกระชับความสัมพันธ์ด้านความมั่นคงกับยุโรป5.4 ฝรั่งเศสพร้อมจะมีบทบาทในเอเชีย เพราะมีกองเรืออยู่แล้วทั้งในมหาสมุทร อินเดียและแปซิฟิก และเป็นศูนย์ในด้านเทคโนโลยียุทโธปกรณ์ และได้ทำสัญญาทางทหารกับ 8 ใน 10 ประเทศสมาชิกอาเซียนในโครงการทางทหารต่างๆ รวมทั้งการวิจัยและพัฒนา และการแลกเปลี่ยน ประสบการณ์และเทคโนโลยี5.5 ฝรั่งเศสเสนอให้การฝึกอบรม Thai Mine Action Centre
ความตกลงทวิภาคีความตกลงที่ลงนามแล้ว1) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางวัฒนธรรม การศึกษาและวิทยาศาสตร์ และความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางวิชาการระหว่างกัน ลงนามเมื่อวันที่ 16 กันยายน ค.ศ.1977 2) หนังสือแลกเปลี่ยนว่าด้วยบริการเดินอากาศ ลงนามเมื่อวันที่ 7 เมษายน ค.ศ. 1975 และมีการทบทวนเป็นระยะ3) ความตกลงว่าด้วยการยกเว้นการเก็บภาษีซ้อน ลงนามเมื่อวันที่ 27 ธันวาคม ค.ศ. 1974 4) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางวิชาการ ลงนามเมื่อ 16 กันยายน ค.ศ. 19775) อนุสัญญาความร่วมมือในการปฏิบัติตามคำพิพากษาของศาลในคดีอาญา (โอนตัวนักโทษ) ลงนามเมื่อ 26 มีนาคม ค.ศ. 19836) อนุสัญญาว่าด้วยความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในเรื่องการอาญาไทย-ฝรั่งเศสลงนามเมื่อวันที่ 11 กันยายน ค.ศ. 19977) คณะทำงานร่วมทางการค้าไทย-ฝรั่งเศส ลงนามเมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 19958) บันทึกความเข้าใจในการก่อตั้ง French-Thai Business Council ลงนามเมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน ค.ศ. 19979) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือระหว่างไทย-ฝรั่งเศส ด้านไปรษณีย์และโทรคมนาคม ลงนามเมื่อวันที่ 30 พฤศจิกายน ค.ศ. 1998 เป็นความตกลงฉบับใหม่ ซึ่งฝรั่งเศสขอทำขึ้นใหม่แทนฉบับเดิม เนื่องจากมีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างหน่วยงานที่ดูแล และได้กำหนดให้มีคณะกรรมการร่วมไทย-ฝรั่งเศส ว่าด้วยความตกลงความร่วมมือด้านการไปรษณีย์และโทรคมนาคม 10) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือในการใช้พลังงานนิวเคลียร์ในทางสันติลงนามเมื่อ 28 มิถุนายน ค.ศ. 199811) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือว่าด้วยอุดมศึกษาและวิจัยไทย-ฝรั่งเศสลงนามเมื่อ 23 เมษายน ค.ศ. 199912) ความตกลงระหว่างรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทยกับรัฐบาลแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส เกี่ยวกับความร่วมมือทางด้านเทคโนโลยีอวกาศและการประยุกต์ใช้ (The Agreement between the Government of the French Republic and the Government of the Kingdom of Thailand Relating to Cooperation in the Field of Space Technologies and Applications) ลงนามเมื่อ 27 มกราคม ค.ศ. 200013) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้านการส่งกำลังบำรุงทางทหารระหว่างรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทยกับรัฐบาลสาธารณรัฐฝรั่งเศส (Agreement on Military Logistics Cooperation Between the Government of the Kingdom of Thailand and the Government of the French Repubic) ลงนามเมื่อ 26 เมษายน ค.ศ. 200014) บันทึกความเข้าใจระหว่าง BOI กับหน่วยงานส่งเสริมการลงทุนของฝรั่งเศส (UBIFRANCE) ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254915) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้านไปรษณีย์ เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารไทย -ฝรั่งเศส ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2549 16) ความตกลงจัดตั้งสำนักงานเพื่อการพัฒนา (Agence Fran?aise de D?veloppement- AFD) ในประเทศไทย ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254917) หนังสือแลกเปลี่ยน (Terms of Reference: ToR) เพื่อจัดตั้งคณะทำงานร่วมภายใต้ความร่วมมือไตรภาคีไทย-ฝรั่งเศส ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2549 18) แถลงการณ์ร่วม (Joint Declaration) ลงนามโดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของทั้งสองฝ่าย เมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2549 19) แถลงการณ์ร่วม (Joint Declaration) ด้านความร่วมมือด้านการป้องกันประเทศระหว่างกระทรวงกลาโหมของไทยกับฝรั่งเศส ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254920) ประกาศเจตนารมณ์ (Declaration of Intent) ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254921) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านส่งเสริมการค้าปลีกระหว่างกระทรวงพาณิชย์ กับบริษัท Carrefour Group ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254922) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านแฟชั่นระหว่างสมาพันธ์ Pr?t-?-Porter F?minin (เสื้อผ้าสำเร็จรูปของผู้หญิง) และสหภาพเครื่องนุ่งห่มฝรั่งเศส กับกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม/สมาคมเครื่องนุ่งห่มไทย/สมาคมเครื่องหนังไทย ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254923) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือระหว่างหอการค้าเชียงใหม่และหอการค้าเมืองลียง ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254924) Agreement on Khanom Marine Biodiversity Initiative ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 254925) สัญญาทางธุรกิจระหว่างบริษัท Fives-Lille (DMS) กับ บริษัท Thainox ลงนามเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2549
การแลกเปลี่ยนการเยือนฝ่ายไทยพระราชวงศ์- ค.ศ. 1960 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถเสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการ- พฤศจิกายน ค.ศ. 1991 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 31 สิงหาคม - 9 กันยายน ค.ศ.1994 สมเด็จพระนางเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนาฯเสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการตามคำกราบทูลเชิญของรัฐบาลฝรั่งเศส- 31 พฤษภาคม - 6 มิถุนายน ค.ศ. 1995 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จฯเยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 29 มิถุนายน - 4 กรกฎาคม ค.ศ.1995 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีเสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 8-26 มิถุนายน ค.ศ. 1997 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการ ตามคำกราบบังคมทูลเชิญของ Mme. Bernadette Chirac ภริยาประธานาธิบดี- 27-31 พฤษภาคม ค.ศ.1998 สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 14-16 ธันวาคม ค.ศ. 1998 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีเสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 12-22 พฤษภาคม ค.ศ. 1999 พระเจ้าหลานเธอพระองค์เจ้าพัชรกิติยาภา เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 31 ธันวาคม 2542 - 5 มกราคม ค.ศ. 2000 สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศส เป็นการส่วนพระองค์- 1-5 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2000 สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์วลัยลักษณอัครราชกุมารีเสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเพื่อร่วมการลงนาม Charter of Paris ในการประชุม World Summit Against Cancer- 27 กุมภาพันธ์ - 3 มีนาคม ค.ศ. 2000 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศส เพื่อทรงร่วมพิธีเปิดนิทรรศการเกษตรกรรมนานาชาติ ตามคำกราบบังคมทูลเชิญของทางการฝรั่งเศส- 7-9 มีนาคม และ 31 มีนาคม - 2 เมษายน ค.ศ. 2000 สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ อัครราชกุมารี เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศส (ก่อนและหลังเสด็จฯ เยือนอเมริกาใต้) - 21-28 พฤษภาคม ค.ศ. 2000 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเพื่อทรงร่วมเฉลิมฉลองครบรอบ 100 ปีวันคล้ายวันพระราชสมภพ สมเด็จพระศรีนครินทรา บรมราชชนนี- 16-27 เมษายน ค.ศ. 2001 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ ไปทรงรับการถวายปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ ด้านภาษาศาสตร์ จากสถาบันแห่งชาติทางภาษาและอารยธรรมตะวันออก (Institut Nationale des Langues et Civilisations Orientales – INALCO) - 4-5 เมษายน ค.ศ. 2002 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 17-23 ตุลาคม ค.ศ. 2002 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถฯ เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- 1-6 กันยายน ค.ศ. 2003 สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฏราชกุมาร เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเป็นการส่วนพระองค์- กันยายน ค.ศ. 2006 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เยือนฝรั่งเศสเพื่อร่วมงานเปิดเทศกาลวัฒนธรรมไทยในฝรั่งเศส- มีนาคม ค.ศ. 2008 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เยือน FRench Polynesia เป็นการส่วนพระองค์
ภาครัฐบาล- 2-4 ตุลาคม ค.ศ.1989 ฯพณฯ พลเอกชาติชาย ชุณหะวัณ นายกรัฐมนตรีเยือนฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการ- 13-15 พฤษภาคม ค.ศ.1996 ม.ร.ว.เทพ เทวกุล ปลัดกระทรวงการต่างประเทศ เยือนฝรั่งเศส- 26-27 มิถุนายน ค.ศ.1996 นายวันมูหะมัดนอร์ มะทา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม เยือนฝรั่งเศส- 12-18 เมษายน ค.ศ. 1997 ฯพณฯ นายประจวบ ไชยสาส์น รัฐมนตรีว่าการ กระทรวงการต่างประเทศเยือนฝรั่งเศส- 11-12 กันยายน ค.ศ. 1997 ฯพณฯ นายประจวบ ไชยสาส์น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศเยือนฝรั่งเศส เพื่อลงนามในอนุสัญญาว่าด้วยความช่วยเหลือกันและกันทางอาญา- 20-25 เมษายน ค.ศ. 1998 ฯพณฯ นาย พิชัย รัตตกุล รองนายกรัฐมนตรี- 20-25 เมษยายน ค.ศ. 1998 ฯพณฯ นาย ศุภชัย พานิชภักดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์เยือนฝรั่งเศส- 6-8 กันยายน ค.ศ. 1998 ฯพณฯ ม.ร.ว.สุขุมพันธุ์ บริพัตร รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศเยือนฝรั่งเศส- 12-13 กุมภาพันธ์ ค.ศ.1999 ฯพณฯ นายสุรินทร์ พิศสุวรรณ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศเยือนฝรั่งเศส- 30 พฤษภาคม ค.ศ.1999 ฯพณฯ นายสุเทพ เทือกสุบรรณ รมว. คมนาคม เยือนฝรั่งเศส- 1 มิถุนายน ค.ศ.1999 ฯพณฯ นายจองชัย เที่ยงธรรม รมช.กระทรวงแรงงานดูงาน ที่ฝรั่งเศส- 7-9 มิถุนายน ค.ศ.1999 ฯพณฯ พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ ประธานองคมนตรีและรัฐบุรุษ เยือนฝรั่งเศสตามคำเชิญของประธานาธิบดี Chirac - 2-4 ตุลาคม ค.ศ.1999 นายสาโรจน์ ชวนะวิรัช ปลัดกระทรวงการต่างประเทศเยือนฝรั่งเศส ตามโครงการแลกเปลี่ยนการเยือนระดับปลัดกต.- 22-24 ตุลาคม ค.ศ.1999 ฯพณฯ นายพิชัย รัตตกุล เยือนฝรั่งเศส เพื่อดูงาน ระบบขนส่งมวลชน- 15-18 เมษายน ค.ศ. 2001 ฯพณฯ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ เยือนฝรั่งเศส- 12-13 พฤษภาคม ค.ศ. 2003 ฯพณฯ พ.ต.ท. ทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี เยือนฝรั่งเศสอย่างเป็นทางการ ตามคำเชิญของ นาย Jean-Pierre Raffarin นายกรัฐมนตรีฝรั่งเศส- 21-23 พฤษภาคม ค.ศ. 2003 ปลัดกระทรวงการต่างประเทศ (นายเตช บุนนาค) เยือนฝรั่งเศส- 1-3 ตุลาคม ค.ศ. 2003 นางอุไรวรรณ เทียนทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมเยือนฝรั่งเศส- 12-19 กันยายน ค.ศ. 2006 นายกันตธีร์ ศุภมงคล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ เยือนฝรั่งเศส เพื่อร่วมพิธีเปิดงานเทศกาลวัฒนธรรมไทยในฝรั่งเศสฝ่ายฝรั่งเศส- 19-21 มกราคม ค.ศ. 1990 นาย Michel Rocard อดีตนายกรัฐมนตรีฝรั่งเศส มาเยือนไทย- 17-21 มกราคม ค.ศ.1994 นาย Francois Missoffe เดินทางมาเยือนไทยเพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับปัญหากัมพูชา- 26-27 กรกฎาคม ค.ศ. 1994 นาย Alain Lamassoure อดีตรัฐมนตรีรับผิดชอบด้านกิจการยุโรปได้เดินทางมาร่วมประชุม PMC ณ กรุงเทพฯ- 16-19 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1995 นาย Jose Rossi อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมการไปรษณีย์ โทรคมนาคม และการค้าต่างประเทศฝรั่งเศส โดยเป็นแขกของกระทรวงพาณิชย์ เพื่อมาร่วมในพิธีเปิดศาลาฝรั่งเศส ในงาน BOI FAIR S 95- 6-8 มีนาคม ค.ศ.1995 นาย Bertand Dufourcq ปลัดกระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศสเดินทางมาเยือนไทย- 16 มกราคม ค.ศ.1996 นาง Margic Sudre รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวง การต่างประเทศ (รับผิดชอบด้านกิจการเกี่ยวกับกลุ่มประเทศผู้ใช้ภาษาฝรั่งเศส) เยือนไทย- 27-28 กุมภาพันธ์ ค.ศ.1996 นาย Jacques Toubon รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมฝรั่งเศสเยือนไทย- 1-2 มีนาคม ค.ศ.1996 นาย Jacques Chirac ประธานาธิบดี เดินทางมาร่วมประชุมผู้นำ ASEM ครั้งที่ 1 ที่กรุงเทพฯ- 12-15 ธันวาคม ค.ศ.1996 นาย Yves Galland รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเศรษฐกิจและการคลัง เยือนไทย- 16-17 ธันวาคม ค.ศ.1996 นาย Bruno Durieux ผู้แทนพิเศษของรัฐมนตรีว่าการ กระทรวงกลาโหมฝรั่งเศสเดินทางมาเยือนไทย- 18 ธันวาคม ค.ศ.1996 นาย Pierre Joxe ประธานศาลตรวจเงินแผ่นดินฝรั่งเศสเยือนไทย- 17-18 มีนาคม ค.ศ.1997 นาย Bertrand Dufourcq ปลัดกระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศสเยือนไทย- พฤศจิกายน ค.ศ.1997 นาย Dominique Strauss-Kahn รัฐมนตรีว่าการกระทรวง เศรษฐกิจและการคลังเยือนไทย - 20-21 ตุลาคม ค.ศ.1998 นาย Charles Josselin รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศส รับผิดชอบด้านความร่วมมือกับความสัมพันธ์ระหว่างประเทศที่ใช้ภาษาฝรั่งเศสเยือนไทย- 22-24 กุมภาพันธ์ ค.ศ.1999 นาย Jacques Dondoux รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเศรษฐกิจ การคลังและอุตสาหกรรมเยือนไทย- 25-26 มีนาคม ค.ศ.1999 นาย Alain Richard รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมฝรั่งเศสเยือนไทย- 20 กันยายน ค.ศ.1999 นาย Francois Ortoli อดีตประธานคณะกรรมาธิการยุโรป และประธาน MEDEF International (Mouvement Entrepreneur de France) เยือนไทย- 17-19 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2000 นาย Charles Josselin รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศส รับผิดชอบด้านความร่วมมือระหว่างประเทศและความสัมพันธ์กับประเทศที่ใช้ภาษา ฝรั่งเศส เป็นหัวหน้าคณะผู้แทนฝรั่งเศสมาร่วมการประชุม UNCTAD ครั้งที่ 10 - 8-10 มีนาคม ค.ศ. 2000 นาย Francois Huwart รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเศรษฐกิจการคลังและอุตสาหกรรม รับผิดชอบด้านการค้าระหว่างประเทศเยือนไทย- 29-31 มีนาคม ค.ศ. 2000 นาย Jacques Friedmann ประธานร่วมสภาธุรกิจไทยฝรั่งเศส มาร่วมประชุมสภาธุรกิจไทย-ฝรั่งเศสครั้งที่ 2 ที่กรุงเทพฯ- กรกฎาคม ค.ศ.2000 นาย Charles Josselin รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศสเดินทางเยือนไทยเพื่อร่วมประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียนกับประเทศคู่เจรจา ที่กรุงเทพฯ - 21-22 พฤศจิกายน ค.ศ. 2002 นาย Renaud Muselier รัฐมนตรีช่วยว่าการ กระทรวงต่างประเทศ เยือนไทย- 24-25 พฤศจิกายน ค.ศ. 2003 นาย Francois Loos รัฐมนตรีการค้าต่างประเทศฝรั่งเศสเยือนไทย- 19-21 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2004 นาย Pierre-Andre Wiltzer รัฐมนตรีกิจการความร่วมมือและกลุ่มประเทศที่ใช้ภาษาฝรั่งเศส กระทรวงการต่างประเทศฝรั่งเศส
-------------------------------------------------------------------------------------